fó

cm

:zX7y-

- ‘f

iC

Rok XVII.

Zeszyt 22.

rv£

9,

57

V,

A⁻

1%

*r'

NJUbJo 2M 612

ORGAN KRAJC^® “ ™“*»’YSTffA NAFTOWEGO

wychodzi !

r-

Redaktor:

Dr. Stefan Bartoszewicz

b?l»Sis

ic 18'-go i 3Q-go

Wydawca:

Krajowe Towarzystwo Naftowe

ES

I Soûoinicâi & Wiśniewski ^ fabryka elektrotechniczna i Zakład instalacyjny

Adres telegr.: Grom Lwów

ŁbWOW Fabryka przy ul. Na Błonie 1.38 Biuro główne: Lwów» Słowackiego 1.18. — ?ilia w Krakowie: Bracka I. 8.

Hi

Wyrób artykułów elektrotechnicznych

Budowa całkowitych stacyj elektrycznych. Przenoszenie siły i zastosowanie energii elektryczne? w przemyśle i gospodarstwach rolnych.

Hi

}§{    Druty w izolacyi miniowejaSef^

101 te przepisami Urzędu G    '    «,,

m    Przewodniki giTX.ł P

Dla kopalnictwa nafty:

Budowa pmochronów

na zbiornikach,

rejTez.)

własnego systemu uznanego przez Tow. Asekuracyjne.

pomysłu inż. Postęp-skiego wzór własny,

Armatury szybowe

'•■'wnie ochroniony.

Igi Motorj

Hi

leaume we Wiedniu (wyry

zwykłe i szczelnie zamknięte. zabezpieczone przeciw dział, gą^ów.

Dostawa wszelkich materyałów instalacyjnych.

Skrzynki rozdzielcze

szczelne na wyłącznik i bezpieczniki.

fr

Toro. udział. I. ^nmm ijłęBofticR tierce ittoroy moforów

TRAUZL ôc Co.

przedtem FAUCK & Co.

WIEDEŃ IV./2., WIEDENERGÜRTEL Nr. 2. HEUGASSE 80.

Zastępca na GTalicyę i Bukowinę

fi ' -4sf'

WĘ.

jfil!

Marek Seemann

w Drohobyczu

Skład w Borysławiu

'iÊi

niiilniC‘\ITÏÏl

Przyjmujemy zlecenia wykonywania w naszym zarządzie wierceń do możliwie największej głębokości i pod daleko sięgającą gwarancyą.

Pßmm

lUt/D,

Fabryka maszyn i narzędzi wiertniczych

dla wszelkich systemów wierceń tak ręcznych jak i maszynowych.

Specyalności !    ÄÄtt

tycznym wydźwigiem tychże zapomocą t. zw. odwrotnej płuczki.

Części żelazne do wahacza (balansu) kanadyjskiego z samoprężnem popuszczadłem do dokładnego popuszczania lub podnoszenia świdra w czasie wiercenia (według połicyjno-górniczych przepisów z r. 1904, § 31).

Patentowe rozszerzacze (Nachnalimbohrer) znacznie ulepszone.

przewyższają wszystkie inne dotychczas znane

rury bez względu na jej dj^menzyę uskutecznia się w ciągu kilku minut. Wielokrążki o specyalnej konstrukcyi dla celów wiertniczych. Dopuszczalne obciążenie zwyż 50.000 kg.

Raki dające się z najbardziej wklinowanej pozycyi zluzować i wydostać, gdy rury nie idą. i t. d. i t. d. i t. d.

Najwyższe odznaczenie na międzynarod. wystawie w Bukareszcie w r. 1906.

Hydrauliczne obcinacze (noże) rur. Pod względem pewności i dokładności w użyciu przewyższają wszystkie inne dotychczas znane tego rodzaju instrumenty. Obcięcie

fr

DYPLOM HONOROWY I ZŁOTY MEDAL.

Oddział Budowy motorów

Motor? gazowe EÄgal

popędu żurawi wiertniczych i do oświetlenia elektrycznego.

dj» ?

Oddział Budowy motorów

Lokomotywy⁰ p°p^dzie zap°-

-----———— mocą motorów ben-

Motory benzynowe doJ£Pf1a

liai»

zynowych, spirytusowych i naftowych — nader praktyczne do różnego rodzaju kolejek. .......

pompowych.

Zastępca dla oddziału bud. motorów: IHIAURS/Cy GQLDSCRLAG=GLAŻQ$SR1

Lwów, ul. Gródecka 1. 42.

Rok XVII.

Lwów, 30. listopada 1909.

Zeszyt 22.

NAFTA

Organ Krajowego Towarzystwa Naftowego

wychodzi 2 razy aa miesiąc 15-ego i 30-ego

Preimmerata -wynosi rocznie 1© koron.

Członkowie „Krajowego Towarzystwa Naftowego“ otrzymują „Naftę“ bezpłatnie.

Adres Redakcyi i Administracyi : Lwów, ul. Kraszewskiego 1. 5, biuro Krajowego Towarzystwa naftowego.

Treść zeszytu 22.

Walne Zgromadzenie Krajowego Związku producentów ropy. — Z ostatniego tygodnia. — Wiado-domości z Ameryki. — Gfłosy prasy — Z Tristanowie. — Kronika. — Wiadomości z targu ropnego.

wanie użycia tak jak to się dzieje we wszystkich większych centrach produkcyi, ropy do opału i stworzenie w ten sposób wentyli dla zapobieżenia powtarzającemu się dawniej często obniżaniu się cen przy każdej biperpro-dukcji.

VBalne Zgromadzenie Krajowego Związku producentów ropy.

W sali ratuszowej we Lwowie odbyło się 30. listopada nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Krajowego Związku producentów ropy.

W zgromadzeniu wzięło udział blisko 200 członków, reprezentujących 14.886 udziałów. Zagaił obrady prezes Rady Nadzorczej p. inż. Wacław Wolski, podkreślając silną konsolidacyę Związku, w porównaniu z chwilą zawiązania Związku przed V-f₂ rokiem. Tę silną podstawę mają producenci do zawdzięczenia w pierwszym rzędzie sobie samym, zrozumieniu, że jedynie silną organizacyą można osiągnąć pożądane cele. W dalszym ciągu mówca wyraził podziękowanie Kołu polskiemu za poparcie, zaś b. ministrom dr. Korytowskiemu i Derschacie za pomoc, wyraził również serdeczną podziękę ministrowi skarbu dr. Bilińskiemu, nam. dr. Bobrzyń-skiemu i dyrektorowi kol. Rybickiemu, którzy nie szczędzili Związkowi poparcia i opieki.

Skreśliwszy z kolei pokrótce dotychczasową działalność Związku, który w ciągu półtora rocznego zaledwie istnienia zdołał doprowadzić do silniejszego zespolenia produkcyi, do rozszerzenia zbytu przez zrealizo-

W końcu zaznaczył mówca, że celem obrad dzisiejszych jest zmiana statutu i wy-bów Rady nadzorczej i Dyrekcyi, która wobec proponowanej zmiany statutu poczuła się do obowiązku ustąpić. Po przedstawieniu zgromadzonym komisarza rządowego st. r. dra Horszowskiego, rejenta p. Witosławskie-go, powołał prezes na sekretarzy dr. Robra i dr. Segalla.

Z kolei zabrał głos st. r. dr. Horszow-ski a witając w serdecznych słowach zebranych, podniół, że Związek producentów ropy dzięki szczęśliwemu doborowi zarządu, jest na drodze wielkiego rozwoju a konsolidacja jego będzie jeszcze silniejszą, gdy Związek z towarzystwami rurociągowemi zawrze umowę.

Po odczytaniu przez dr. K i* e i s b e r-g a protokołu z ostatniego Walnego Zgromadzenia Związku, zabrał głos gen. dyr. Związku hr. Zamoyski, przedstawiając działalność Związku od chwili założenia.

Z chwilą powstania w dniu 5 ego lipca 1908 r. liczył Związek 243 członków z 6.395 udziałami, przedstawiającymi wartość 159.000 Jak widać z tego, podniósł mówca, podstawy Związku były słabe. Działalnośó jego rozpoczęła się od zakontraktowania ze skarbem kolejowym 150.000 cystern ropy, a właściwie 122.500 cetn. metr. „ropału“ na przeciąg od 5 lat, rokowań w sprawie budowy od-benzyniarni ropy w Drohobyczu, która miała byó oddana w dzierżawę Związkowi, oraz od sprawy budowy zbiorników. Rząd okazał gotowość przedpłaty w sumie l¹/^ miljona kor. na budowę zbiorników ziemnych o pojemności 30.000 c. ropy.

Najważniejszą akeyą Związku w tym okresie było wyszukanie instytucyi, któraby umożliwiła zaliczkowanie ropy. Banki wiedeńskie zachowywały się wobec Związku odpornie, oświadczyły, że Związek jeszcze słaby, a przemysł naftowy zdyskredytowany. Dopiero po długich pertraktacyaeh udało się Związkowi w listopadzie z. r. zawrzeć umowę z Akc. Bankiem Związkowym we Lwowie, i z lwowską filją „Ustrzedni Banka czeskich sporzitelen“, o zaliczkowanie pierwszych 50.000 cystern ropy.

Zaliczka, przez te banki wypłacana wynosiła 1 kor. 80 h. Ponieważ jednak Związek musiał z tego zatrzymać 18 h na regulaty-Wową rezerwę, zrś 11¹/₂ gr* musiał skłać na Umorzenie'gwarancyi w kwocie 1,000.00U K, której Bank praski udzielił rządowi za do* trzymanie kontraktu kolejowego, przeto Związek mógł wypłacać swoim komitentom tytułem zaliczki tylko 1 K 42 h. po strąceniu prowizyi.

Zbiorniki wybudowane przez Związek, W krótkim czasie już znowu nie wystarczały, okazała się więc potrzeba budowy nowych zbiorników i nowego kredytu. Dzięki życzliwej pomocy Banku krajowego uzyskano kredyt w wysokości półtora miliona ker., a umorzenie miało nastąpić w ten sposób, że Z pierwszej dostawy 30.000 cystern ropy, będzie potrącane na rzecz Banku krajowego 50 koron od cysterny, zaś pretensya rządu W wysokości półtora miliona zostanie przesunięta na drugą dostawę 30.000 cystern.

Związek przystępując do budowy drugiej seryi zbiorników, miał je ubezpieczyć W angielskich Towarzystwach, dających korzystniejsze warunki. Towarz. asekuracyjne eustryackie na skutek interwencyi krak. Tow. ubezpieczeń obniżyły smoje oferty i zawarły konsorcyalnie ze Związkiem układ na warunkach dogodniejszych, przez angielskie Towarzystwa proponowanych, które wynosiły 8y2 per mille zamiast dawniej żądanych 12.

Niedługo wyłoniły się nowe trudności, polegające na niemożliwości przetłoczenia do dołów z kopalń całej ilości ropy, ofiarowanej Związkowi. Trudności te powstały wskutek niezupełnie dostosowanego aparatu Towarzystw rurociągowych, tudzież wskutek braku miejsca w zbiornikach. Krytycznym momentem był maj i czerwiec b. r.

Z początku zdawało się — ciągnął dalej hr, Zamoyski — że kiedy druga serya zbiorników zostanie oddana do wypełnienia, sytuacya Związku na trwałej spocznie podstawie. Tymczasem okazało się, że ilość zbiorników mimo wszystko była niewystarczająca i że przystąpić trzeba do szerzej zakrojonej akcyi. Skoro jednak z rafinerami nie można było dojść do żadnego porozumienia, Zarząd z wiosną b. r. wszedł w kontakt z reprezentantami „Standard Oil Company“ i uzyskał od Rady Nadzorczej upoważnienie na zawarcie z nimi kontraktu. Zasada kontraktu 1 yło postanowienie, że amerykanie wybudują w Tustanowicach zbiorniki o pojemności 100.000 cystern, że obejmą ruch odbenzyniarni rządowej, że w miejsce Związku będę rządowi dostarczać ropału i że za uboczne produkty z odbenzyniarni, uzyskać się mające (nafta i benzyna), płacić będą Związkowi ryczałtową kwotę 71 h od cetnara metrycznego ropy.

Owoż rafinerzy poruszyli wszystkie możliwe sprężyny, aby jeszcze w ostatniej chwili nie dopuścić do zawarcia interesu z Amerykanami. Rząd tedy, powoławszy przedstawicieli producentów do Wiednia, skłonił ich do odstąpienia od interesu z Amerykanami, obiecując za to z własnych funduszów zbudować zbiorniki o pojemności 100.000 cystern, a równocześnie skłonił rafinerów, że na warunkach, proponowanych przez Amerykanów, przyjęli odbenzyniarnię. Rząd, wywiązując się z tego przyrzeczenia, mimo iż parlament nie uchwalił odpowiedniej ustawy i kredytów z powodu rozwiązania, przystąpił

w Kołpcu pod Drohobyczem do budowy zbiorników na razie o pojemności 54.000 cystern.

zrozpaczonych i bankructwu zupełnemu bliz-kich, to zawdzięczamy to 2 czynnikom: Gorącemu i niestrudzonemu poparciu naszych interesów i naszych starań ze strony wszystkich sfer rządowych. Tu w kraju p. namiestnik najgorętszym jest naszym rzecznikiem — tam w Wiedniu nasi ministrowie rodacy zawsze i przy każdej sposobności spraw naszych słusznych bronią. Najsilniejszego zaś poparcia doznawały nasze zabiegi w delegacyi parlamentarnej naszego kraju, w Kole polakiem.

Ale jest jeszc e jeden czynnik, który nam dotychczas umożliwił pracę, czynnik równie ważny, jak poprzedni: solidarne współdziałanie producentów.

Sprawozdanie to hr. Zamoyskiego przyjęto gorącymi oklaskami.

W dalszym ciągu obrad przeprowadzono obszerną i bardzo ożywioną dyskusyę nad projektowanemi zmianami statutu, które przyjęto z licznemi poprawkami. Statut, który referował dyr. E m i n o w i o z, zawiera między innemi instytucyę komisarza rządowego przy Związku, oraz szczegółowe instrukcye dla tego komisarza. Statuty i instrukcye przyjęto; wyrażono kamisarzowi nadradcy Dr. Hor Bzowskiemu uznanie i podziękowanie za jego obywatelską działalność. W dy-skusyi nad poszczególnemi paragrafami zabierali głos: Pp. Neymann, Gawroński, Malczewski, dr. Goldhammer, dr. Szujski, dr. Wasserberger, hr. Zamoyski, Dembowski, poseł dr. Halban, p. Długosz, radny Jonasz i inni.

Tymczasem pertraktacye z rafinerami ostatecznie rozbiły się, a to dlatego, że ra-finerye nie zadowoliły się dzierżawą odben-zyniarni na lat 5, t. j. na czas trwanie kontraktu o dostawę ropy, lecz żądały zapewnienia, ze odbenzyniarnia zostanie im oddana na dalszych 12 lat. Na to Związek nie mógł się zgodzić. Wówczas rząd krótko oświadczył, że sam obejmie odbenzyniarnię i będzie ją prowadził we własnym zarządzie.

Wobec tego wytworzyła się dla Związku nowa sytuacya, wymagająca zmiany pierwotnego kontraktu, gdyż Związek zamiast ropału będzie dostarczał rządowi surowej ropy. Nowa forma kontraktu umożliwi Związkowi rozszerzenie interesu zaliczkowego, przy-czem dyrekcya może oświadczyć, że niebawem będzie udzielać podwyższonej zaliczki na ropę co najmniej o 30 halerzy.

Oto rama —- mówił dalej hr. Zamoyski — dotychczasowych prac Związku za tych 16 miesięcy jego istnienia. Wskazać musimy na stanowcze skonsolidowanie się targu — tego targu, który przygotowany i preparowany do baissy musiał, czy chciał czy nie chciał, pomimo wzrastającej produkcyi podnosić stale cenę, w miarę, jak podstawa Związku wzrastała.

Następnie na wniosek Rady nadzorczej zatwierdzono jeduomyślnie nowych dyrektorów Związku pp. dr. Leona Wasserbergera, i Józefa Przybyłowicza. Do Rady nadzorcsej wybrano 26 członków. Są nimi pp. : inż, Angermann Klaudyusz (9.317 głosów), Bert* heim Rudolf (14.166), Buber Karol (11.921), Długosz Władysław (14.447), Duczyński Zygmunt (11.757), Gold Norbert (12.879), Dr. Goldhammer Artur (12.520), Gottesmann Mojżesz (14.178), dr. Halban Alfred (13.163), Kieler Adolf (14.447), dr. Kreisberg Izydor (13.803) Kurz Stanisław (14.497), Rodziński Bolesław (14.407), Macher Henryk

Kiedy w dniu 5 lipca sala ta była świadkiem urodzin krajowego Związku producentów ropy, urodzinom tym towarzyszyło odruchowe niedowierzanie społeczeństwa, tendencyjne podkopywanie naszej roboty ze strony tych, którym na trwaniu przesilenia zależało.

Na targu notowała ropa 70 halerzy.

Dziś związek ma 655 członków z 18.876 udziałami. Posiada 60 zbiorników ziemnych, posiada urządzenie odbiorcze z 12 miernikami, a od komitentów odebrał 83.000 cystern ropy i wypłacił 12,012.750 kor. tytułem zaliczek, targ zaś notuje 2'10 za ropę mimo, iż produkcya ropy wzrasta i do końca roku dojdzie do 200.000 wagonów.

Jeżeli pomimo wszystko zdołaliśmy konsekwentnie iść raz wytkniętą drogą — my, którzy jako organizacya nie byliśmy rok (14.127), Moraczewski Stanisław (14.189), 'jemu niczem innem, jak zebraniem ludzi Pirnitzer Imre (13.774), dr. Röhr Ludwik

Dnia 23. b. m. odbyły się w Ministerstwie robót publicznych we Wiedniu pod przewodnictwem szefa sekcyi H o m a n n a, rokowania w sprawie życzeń Towarzystw transportowania i magazynowania ropy z powodu budowy państwowych rezerwoarów na ropę w Drohobyczu. W tych rokowaniach    czać do rządowej stacyi odbiorczej w Mo-

-Wzięli udział oprócz przedstawicieli mini-    dryczu, bez żadnego innego wynagrodzenia

sterstw i posłów do Rady państwa Dr. Ba t-    poza wynagrodzeniem zastrzeźońem w urno-

t a g 1 i ij Dr. Diamaii da, Stapińskie-    wie z komitentami- nadto aż do przetłoczenia

go i Zarańskiego, także przedstawiciele    utrzymywać tę ropę bezpłatnie na składzie

Towarzystw dla transportu i magazynowania    o tyle o ile rząd lub Zwiąźek na czas do-

(14.328), dr. Roth Maurycy (12.646), Schläfrig Eliasz (12.270), Schreier Schulim (13543), Schutzman Lipę (14,075), dr. Spitzman Leon (14.010), Sulimirski Wit (9.539), Wolski Wacław (14.496) i hr. Zamoyski Franciszek (14.457), Absolutną większość otrzymał także p. Szczepanowski (8746 głotów).

W mniejszości pozostali : Pp. Bogusz (2826), Neymann (4.407), M. Frankel (1161), Kaufmann (910), Sroczyński Michał (687), dr. Julian Fabiański (387), dr. Landesberg (262), E. Kaleta (1.112), Kazimierz Weydlich (924), dr. E. Reiter (603), Langier Jan (300), Jan Kammermann (78), Dembowski (565), Mal-czewki (167), Korsak (167), dr. Smolu-choski (146).

Głosujący przedsstawiali 14.497 głosów, absolutna większość wynosiła 7,249.

W końcu na wniosek prof. dr. Halbana Uchwalono wysłać telegraficznie podziękowanie dr. Bilńskiemu, b. ministrom dr. Kory-towskiemu i dr. Dersehacie i prezydyum Koła polskiego a nadto referentom w poszczególnych ministerstwach, którzy akcyę Związku gorliwie popierali. Wyrażono również uznanie Zarządowi Związku. Zgromadzenie uchwaliło także rezolucyę, by przy zmianie statutów członkowie otrzymywali zawsze treść projektowanych zmian na kilka dni przed Zgromadzeniem.

Na tern o godz. 7. wiecz. zamknął prezes Wolski obrady.

Z ostatniego tygodnia.

a) Konferencya Towarzystw transportowych. — 2) Sprawy rafineryj naftowych.

ropy, Krajowego Związku producentów ropy, Krajowego Towarzystwa naftowego i Związku bruttowców we Lwowie.

Po powitaniu zebranych, przewodniczący wyjaśniał najpierw wdrożoną przez rząd akcyę w celu uzdrowienia galicyjskiego przemysłu naftowego, podał zwłaszcza informaeye o obecnym stanie prac około budowy państwowych rezerwoarów, z których 16 ma być już z końcem listopada gotowych, a następnie zaprosił obecnych przedstawicieli Towarzystw dla transportu i magazynowania ropy, aby wypowiedzieli swe życzenia.

Przedstawiciele wymienionych przedsiębiorstw wyrażali na ogół życzenie, aby przy przeprowadzaniu środków w celu uzdrowienia galicyjskiej produkcyi ropy, wzięto pod uwagę interesy Towarzystw dla transportu i magazynowania, które włożyły miliony w inwe-stycye, a zwłaszcza, aby uniknięto zagrożenia bytu tych Towarzystw. Takiego zagrożenia należałoby się obawiać, zdaniem tych przedstawicieli, na wypadek, gdyby do państwowych rezerwoarów przepompowywać miano nie tylko ropo, zakupioną przez państwo, ale także obcą.

Podniesiono przytem, że Towarzystwa transportowe i magazynowe witają z zadowoleniem ustalony w drodze rozporządzenia obowiązek posiadania koneesyi na zakładanie przewodów do tłoczenia ropy i chętnie współdziałać będę w porozumieniu z rządem i producentami ropy przy opracowywaniu nowych regulaminów i traryf na transportowanie i magazynowanie ropy.

Po dłuższej dyskusyi ujęto życzenia towarzystw naftowych i transportowych w na-stępujące oświadczenie:

„Przedsiębiorstwa tłoczenia ropy zobowiązują się każde za siebie, w każdej ilości przetłoczoną przez siebie ropę bądź własnych komitentów, bądź komitentów rządu lub Związku producentów ropy, przekazaną rządowi lub Związkowi producentów, przetła-

Oświadczenie Towarzystw transportowych złożone we Wiedniu, mają o tyle ważne znaczenie dla Krajowego Związku producentów, iż doprowadzą niezawodnie do zawarcia między Związkiem a kaźdem z Towarzystw transportowych z osobna, definitywnej umowy, która da gwaraneyę, iż ropa komitentów Związku przez Towarzystwa transportowe będzie tłoczoną zaraz po daniu odpowiedniej dyspozycyi, do zbiorników Związku lub rządowych i że Związek nie będzie zmuszony do płacenia magazynowego za swych komitentów.

starczy odpowiedniego miejsca do jej odbioru, a to pod warunkiem, źe rząd nie będzie czynił konkurencyi przedsiębiorstwu tłoczenia ropy, a przy akcyi sanacyjnej przemysłu naftowego zwróci także należną uwagę i na istniejące przedsiębiorstwa magazynowania, jako części tego przemysłu“.

Zastępcy przedsiębiorstw tłoczenia ropy odrzucili żądanie solidarnej poręki wszystkich przedsiębiorstw transportowych i magazynowych za dopełnienie zobowiązania prze-tłoczenia ropy do rządowych rezerwoarów każdego czasu na żądanie rządu, a to z tego powodu, źe obecnie nie ma organizacyi przedsiębiorstw transportowych, która dla dania takiej poręki jest konieczna.

Na zapytanie zastępcy galic. akc. Towarzystwa transportowego, czy rząd zgodziłby się na warunki, proponowane przez przedsiębiorstwa, względnie pod jakimi innymi warunkami odstąpiłby od budowy rurociągu do przetłaczania obcej ropy do własnych magazynów, oświadczył przewodniczący, źe nie może dać stanowczej odpowiedzi.

Na tern, ponieważ przedsiębiorstwa żadnych innych życzeń n;e wyrażały, zamknięto obrady.

W ubiegłym tygodniu odbył posiedzenie Związek a u s t r y a c k i c h, r a f i n e r y j nafty, na którem stwierdzono, iż praca organizacyjna rafineryj idzie bardzo powoli, dotąd opracowywane są jeszcze na papierze szczegóły organizacyi i centralnego biura sprzedaży i dopiero po ukończeniu tych prac mają być podjęte rokowania z poszczególne-mi rafineryami, które do bloku nie należą.

Blok rafineryj obradował także nad wniesieniem oferty do rządu o kupno nafty i benzyny z odbenzyniarni drohobyckiej; uchwalono nie ustanawiać w ofercie ceny na całych pięó lat, lecz domagać się, by cena w porozumieniu z rządem była normowana co rok i odpowiadała cenom targowym.

Rząd podobno otrzymał już także i kilka innych ofert, między innemi od rafineryj benzynowych barona D r e c o 11 a, od firmy Koenig i Ska i innych.

Z kół rafineryj aych naftowych piszą

nam :

,,W ostatnich czasach dają się zauważyć r e p r e s y e, jakie Namiestnictwo stosuje względem rafinery! w Galicy i, żądając od rafineryj wybudowanych dawno, nowych urządzeń dla oczyszczenia wód z rafineryj pochodzących i obwałowywania rezerwoarów żelaznych, służących do przechowywania destylatów — wszystko dla uniknięcia zanieczyszczeń rzek.

Charakterystyczne jest, źe namiestnictwo w swych okólnikach co do obwałowywania rezerwoarów powołuje się na rozporządzenie z 1901-go roku, które w jednym z paragrafów wyraźnie powiada, źe z pod tego rozporządzenia są wykluczone rafinerye nafty a dotyczy ono przechowywania benzyn i olejów mineralnych poza obrębem rafinery i.

Namiestnictwo wydało także nową in-strukcyę dla budowy destylarń naftowych, nie zasięgając przed wydaniem tej instrukcyi zdania interesentów, mało tego — tę nową instrukcję pragnie zastosować do rafineryj już dawno wybudowanych.

W obecnem ciężkiem przesileniu, jakie przemysł rafineryjny naftowy przechodzi, re-presye te stają się szczególnie dotkliwe i mogą doprowadzić do zamknięcia rafineryi w Ga-licyi, co leży naturalnie tylko w interesie rafineryi poza Galicyą położonych i będzie ze szkodą dla rozwoju przemysłu w naszym kraju. Jeszcze nie odparowaliśmy zamachu taryfowego, jaki planował na nas centralny rząd, gdy nasza władza krajowa stawia nas znów w położenie nadzwyczaj trudne rozporządzeniami nie na czasie. I o co chodzi ? O rzekomą ochronę ryb w rzekach, których i przed założeniem rafineryj nie było w tych rzekach. Dla wątpliwej egzystenoyi ryb, utrudnia się istnienie zakładów przemysłowych, zabija się przemysł i zmusza się tysiące ludzi do emigracyi do Ameryki. Czy to jest zdrowa polityka ekonomiczna ?

Wiadomości z Ameryki.

Dnia 20. listopada b. r. zapadł wyrok amerykańskiego sądu Związkowego, skazujący to w. „Standard Oil Comp.“ na rozwiązanie.

Wyrok Związkowego sądu okręgowego stanie się prawomocnym po 30 dniach, o ile nie zostanie zniesionym przez najwyższy trybunał Związkowy, jako ostatnią instancyę. Rząd jeszcze w roku 1906 pociągnął tow. „Standard Oil Comp.“ w New-Jersey, 7 urzędników oraz 70 filii tegoż towarzystwa do odpowiedzialności sądowej za zawieranie układów, mających na celu ograniczenie wolnego handlu naftą i zmonopolizowanie przez „Standart“. Z wymienionych 70 filii, zostało 30 uwolnionych od nakazu rozwiązania się.

Początek procesu, zakończonego powyższym wyrokiem, datuje się, jak już wyżej wspomniano, jeszcze od roku 1906-go t. ]. od czasu, kiedy były prezydent Stanów Zjednoczonych Roosevelt, wniósł przez generalnego prokuratora Bonapartego do Związkowego sądu obwodowego skargę, w które] żądał rozwiązania metropolii Standardu w New-Jersey oraz wszystkich siostrzanych towarzystw. Roosevelt żądał dalej, aby wszystkie między temi towarzystwami zawarte kontrakty zostały uznane za nieważne. Akt oskarżenia opiera się na całym szeregu przywilejów taryfowych, które Standard otrzymał od towarzystw kolejowych od niego zależnych, dalej na wyzyskiwaniu centralizacyi handlu dla zgniecenia konkurencyi. W akcie oskarżenia umieszczono również zestawienie niesłychanie olbrzymich dywidend i wyciągnięto z tego wniosek, że konkurencya ze Standardem wskutek skoncentrowania wszystkiego w jednem ręku, była wprost wykluczoną. Po odrzuceniu formalnych zarzutów Standardu, opierających się częścią na prawie przedawnienia, częścią na prawnej niemożliwość podobnej skargi, rozpisano formalną rozprawę. Po kilkakrotuem przesłuchiwaniu świad ków, ukończono w lecie bieżącego roku postępowanie sądowe i obecnie po kilkumiesięcznych obradach wydano wyrok.

Wyrok był o tyle nadspodziewanym, ponieważ przypuszczano, że przeciwtrustowa ustawa Shermana nie będzie w tym wypadku wystarczającą do zasądzenia trustu przemysłowego. Prawną konkluzyą tego wyroku jest konieczność formalnej likwidacyi wszystkich ekspozytur Standardu, o ile podlegają jurys-dykcyi amerykańskiego sądu Związkowego. Wyrok będzie naturalnie przeprowadzony najpierw na metropolii, o ile w tym kierunku nie zawiera szczególnych jakichś postanowień. Również i żądanie rządu, by filie towarzystwa nie były rządzone przez dyrektorów metropolii, zostało uwzględnione w akcie oskarżenia i zapewne znajdzie i w wyroku zastosowanie.

Tow. „Standard Oil Comp.“, które w sta* Die Ohio już się rozwiązało, aby powstać na nowo w potężniejszej formie i w nowej szacie, będzie musiało oglądnąć się za nową formą prawniczą, aby ułatwić sobie łączność z różnemi filiami europejskimi i amerykań-skiemi.

Na mocy istniejących ustaw, prawdopodobnie wykonanie wyroku nie nastąpi przed oświadczeniem się najwyższego trybunału w Waszyngtonie. Dosłowne ogłoszenie wyroku da dopiero wyjaśnienie, które punkty aktu oskarżenia zostały przyjęte. W każdym razie musi teraz „Standard Oil Comp.“ wygotować plan ewentualnej rekonstrukcyi i uwzględnić w nim zapadły wyrok oraz istniejące ustawy.

W ostatm'ej chwili nadeszła telegraficzna wiadomość z Nowego Yorku, że wyrok sądowy w sprawie Standardu wywołał w tamtejszych kołach finansowych olbrzymie wrażenie. Akcya Standardu spadły o 50 dolarów. Lokale wielkich towarzystw przemysłowych zapełnione były przez cały dzień udziałowcami. Liczne korporacye odbywały w ciągu wczorajszego dnia obrady, aby — jak przypuszczają — wezwać kongres, w interesie handlu i zabezpieczenia trustu, do uchwalenia zmiany Schermanowskiej przeciwtrusto-

m, że nasza ro a może się por wnać co do jakoś i, tylko z ropą pensylwańską, której cena dochodzi do 6 koron.

<rt~

'O

kułu :

wej ustawy, zanim jeszcze najwyższy trybunał wyda orzeczenie w sprawie Standardu. Wczoraj obiegała również pogłoska, że myśl utworzenia trustu miedzianego doznaje w kołach interesowanych silnego poparcia. Pogłoskę tę jednak natychmiast zdementowano.

Grłosy prasy.

Głosy niezadowolenia ze stanu rafineryjnego przemysłu naftowego w Austryi i głosy pewnej zawiści, iź przemysł ropny dzięki własnej organizacyi zaczyna osięgać lepsze rezultaty, zaczynają się coraz więcej ukazywać w prasie. Pismo „Pester Lloyd“ umieszcza pod datą 16. bm. obszerny artykuł o przemyśle naftowym pióra jednego z większych rafinerów w Budapeszcie, który charakteryzuje obecny nastrój rafinerów. W artykule tym przebija chęć depresyi cen surowca naftowego u nas, nawoływanie do dalszej walki z amerykańskhn trustem i nadzieja na polepszenie stosunków wśród rafineryj. Specyalnie co do cen ropy, artykuł podaje ceny nis-ko wartościowych atunków rop amerykańskich, nie wspomina-jącjednak o

Oto są ciekawe wyjątki z tego arty

„Rząd austryacki oświadczył, źe odben-zyniarnię bierze we własny zarząd. Państwo będzie mogło surową benzynę i destylaty naftowe sprzedawać na warunkach o wiele dogodniejszych, aniżeli niejeden przedsiębiorca prywatny. Tego faktu nie zmieni nawet ta okoliczność, że na oba te najgłówniejsze poboczne produkty odbenzyniarni, niema konsumentów. Odbenzyniarnia może reflektować tylko na te fabryki, które mają urządzenia do dalszej ich przeróbki. Jeżeli austryackie rafinerye zostaną odpowiednio zorganizowane, to będzie łatwą rzeczą, powyższe poboczne produkty między me porozdzielać. Nie jest jednak wykluczonem, że bezcelowa polityka rafinery i nafty doprowadzi do jeszcze większego rozprzężenia w łonie tego przemysłu.

Dotychczas cechowała rafinerye łączność w walce przeciwko zachciankom amerykanów; z biegiem czasu jednak, mogą się poszczególne przedsiębiorstwa sprzeniewierzyć tej idei i łączyć się potajemnie z amerykanami ; w tym wypadku musiałby się austryacki rząd dobrze dowiedzieć komu powierza produkty odbenzyniarni i pod jakiemi warunka-mj, ażeby nie wpaść w ręce osobie, podstawionej przez tow. „Standard Oil Comp“.

W Niemczech okazało się już, jak łatwo mogą krajowe produkty przeznaczone dla konkurencyi z amerykanami, dostać się w ręce tych ostatnich. Niemcy miały w Celle w Hannowerze własne, z początku mało cenione ale w pełnym rozwoju znajdujące się kopalnie nafty. Największa z nich zawarła umowę z tow. „Vacuum Oil Comp.“ znanem odgałęzieniem tow. „StandardI u nas co się tyczy założonej przez francuski kapitał rafineryi nafty w Limanowie, to jest dotychczas wiadomem, że między nią a „Vacuum“ nastąpiło pewne porozumienie się co do taktyki sprzedaży. Niebezpieczeństwo jednak jest groźnem z tego powodu, że także i inne przedsiębiorstwa poczynają ulegać sile przyciągającej dolarowego trustu i nie wątpimy, że wskazanie na to niebezpieczeństwo nie jest wcale przedwczesnem.

Pełne życzliwości zachowanie się austryac-kiego rządu wobec Krajowego Związku producentów ropy, doprowadziło do tego, źe ceny ropy zbliżają się do normalnej (?) wysokości. Ropa borysławska notowaną jest dzismj już przeszło po 2 korony i cieszy się-wielkim popytem, chociaż większość rafineryi przy tej cenie dokłada jeszcze 1 koronę, ponieważ ceny sprzedaży wszystkich produktów są trzymane przez amerykanów na niesłychanie niskim poziomie, a zniżka wskutek konkurencyi krajowych przedsiębiorstw doznała jeszcze większego zaostrzenia, niż ją mogła sprowadzić sama tylko produktywność rafineryi tow. „Vacuum“. Nie jest wcale nowością, źe przy sprzedażach naftowych daje się tak zwaną „baisse“ klauzulę, przemysłowi naftowemu jednak przypadnie w udziale smutna sława zaprowadzenia zwyczaju, źe klauzulą zniżkową posługuje się nie kupujący, lecz konkurencya, na szkodę sprzedającego, przez

to, że bywają wnoszone fikcyjne oferty, ażeby inne fabryki zniewolić do zniżenia cen. Poważny handel będzie się umiał obronić i przed tym atakiem i prawdopodobnie będzie musiało dojść do ograniczenia kontraktów sprzedaży na dłuższe terminy z klauzulą zniżkową.

Rossya

Galicya

Indye holenderskie Rumunia

Inne kraje (Indje, Japonia, Meksyk, Kanada, Peru, Niemcy etc.) .

141,800.000

. 242.400.000

. 384,200.000

Produkcya w r. 1908

w beczkach Cena za Cena po 42 beczkę za 100 kg. galiony, centimów hal.

Oklahoma . Kalifornia . Illinois .

Ohio .

300

Pensylwania . Texas

550

196

Wirginia

Luiziana

200

7,400.000    80    300

Nie

Kwestya, czj dzisiejszą cenę ropy należy uważać za wysoką czy też za niską, jest naturalnie rzeczą indywidualną. Jeżeli rozglądniemy się na targu światowym, to zauważymy; że w Rumunii cena ropy wynosi 3.30 franków*), czyli 3,15 koron. W tym jednak kraju, jak wiadomo, „Standard“ zajął już taką pozycyę, jaką u nas zająć dopiero usiłuje, i doprowadził też do tego, że zapotrzebowanie ropy przez rafinerye przewyższa już produkcyę**). W Rosyi cena ropy wynosi również 3,15 koron za 100 kilogramów; tamtejsza jednak ropa bywa używana w pierwszej linii do fabrykacyi, niezbędnych w Rossyi, odpadków opałowych (mazutu), następnie do pokrycia wewnętrznego krajowego zapotrzebowania nafty, podczas gdy eksport nafty — również pod wpływem porozumienia się większości rosyjskich producentów ze Standardem — stale się obniża. W Indyach holenderskich za bądź co bądź w znacznych ilościach dostarczony surowiec, uzyskuje się mało co więcej, niż 1 koronę.

Te wszystkie jednak okręgi, razem wzięto, nie są tak ważne, jak produkcya ropy w półn. Ameryce, która według poniższej tabeli wynosi przeszło 60 procent ogólnoświatowej produkcyi.

Produkcya ropy w r. 1908.

Cetnary metryczne. . 83,950.000 .    17,000.000

. 11,800.000 .    11,150.000

.    17,900.000

Zjednoczone Stany północnej Ameryki .

Ogólna produkcya .

W roku bieżącym produkcya miała jeszcze bardziej się powiększyć.

W Ameryce tylko cena ropy pensylwańskiej jest droga i wynosi blizko 6 koron.

Produkcya Pensylwanii, uwidoczniona w poniższej tabeli, nie wynosi jednak więcej jak 5 proc. ogólnej produkcyi Stanów Zjednoczonych północnej Ameryki; Pensylwania jest najstarszym okręgiem kopalnianym, którego źródła wykazują coraz to mniejszą pro-dukcyę. Najwaźniejszemi środowiskami produkcyi północnej Ameryki są dziś Oklahoma, Kalifornia i Illinois, które razem dają 70% ogólnej produkcyi. Ceny, po jakich te produkty kupuje Standard, są uwidocznione w poniźszem zestawieniu produkcyi Stanów Zjednoczonych w r. 1908 i wynoszą przeciętnie 25centimów czyli P45 korony za 100 kilogramów.

Inneprowincye produkcyjne (Indiana, Kansas, New Jork etc.) .

Ogólna produk. 179,600.000 = 242,400.000 cetn. metr.

Dotychczas świat zawsze słyszał, że tylko błogosławionemu działaniu niedoścignionej organizacyi Standardu należy zawdzię-czad, jeżeli amerykańscy producenci otrzymują ceny najwyższe, jakie za ropę mogą być uzyskane. W⁷idzimy, co z biegiem czasu stało się z temi „najwyższemi cenami“, chcemy twierdzić, że fakt ten należy odnieść do zamiaru wywołania zniżki w cenie. Naj-

*) 3‘80 franków (Przyp. Red.)

**) Dzisiaj w Rumunii jest już stosunek odwrotny (Przyp. Red.)

rynek zbytu. Trudności, z któremi Standard

musi walczyć przy zbycie swoich produktów, czynności wiertniczych

zima się skończy, to cały szereg wieź wiertniczych w północnych Węgrzech da świadectwo, źe zarówno zagraniczne kapitały jak i węgierski rząd poczynają zwracać uwagę na tę nową gałąź przemysłu węgierskiego. Byłoby bardzo poźądanem, aby działalność przedsiębiorców nie ograniczała się tylko do północnych komitatów, lecz żeby rozciągnęła się również i na wiele obiecujące tereny wschodniego Siedmiogrodu.

żywotniejszym interesem Standardu jest utrzymanie producentów w dobrych warunkach, gdyż bez nich nie pomogłaby mu i najpiękniejsza organizacya. Prawdą jest jednak, źe rodzima produkcya zaczyna już i w Ameryc przerastać zdolność zbytu.

Od założenia trustu naftowego tj. od roku 1882, podniosła się produkcya ropy w Stanach Zjednoczonych z 43 milionów' cet-narów metrycznych do 242 milionó\¥. W tym czasie wzmogła się także produkcya w innych okręgach naftowych i powstał cały szereg nowych kopalń, tak, źe można powiedzieć, iź ropę dobywa się obecnie na całej ziemi. Nie należy zapominać, że prawdziwe wiercenie za ropą i uczynienie jej przedmiotem przemysłu, zaczęło się przed niespełna 50 laty. Do tego czasu ropa była temsamem, co w XVII. stuleciu węgiel kamienny tj. rzadkim minerałem. Przy wzmagającej się produkcyi węgla, trust węglowy, który dążył do monopolu węglowego, juź dwukrotnie ponosił klęskę. Do podobnego punktu krytycznego zbliża się i Standard, który juź nie wie gdzie ma zbywać produkty otrzymane z przeróbki rodzimej ropy i któremu wymykają się zagraniczne okręgi zbytu wskutek produkcyi innych krajów, a które przedtem twrorzyły jego uwidaczniają się w tem, że mimo wzrastającej produkcyi ropy, eksport nafty w Stanach Zjednoczonych w pierwszych dziesięciu miesiącach bieżącego rokn wynosił tylko 33 milionów cetnarów metrycznych tj. wobec eksportowanych w tymsamym okresie roku ubiegłego 37,800.000 cetnarów metrycznych, wykazuje zniżkę 4,500.000 cetnarów metrycz.

Ekonomista, który kiedyś obierze sobie za temat, opisanie historyi wielkości i upadku amerykańskiego trustu naftowego, będzie musiał początek tego upadku datować od roku 1909, chociaż jeszcze dzisiaj trust wydaje się wielkim i potężnym. Właśnie teraz nie powinni ustępować przeciwnicy trustu. Rządy, którym powierzono dobro konsumentów, oraz przemysł, który. rozpoczął walkę o swoją egzystencyę, muszą działać ostrożnie i wytrwale, aby osiągnąć swój cel i nie powinien dawać za wygrane.

Wracając do stosunków rafineryjnego przemysłu naftowego w Austryi, nie możemy pominąć milczeniem faktu, źe jedua dopiero budująca się i druga już istniejąca fakryka w Austryi razem ze znajdującym się w nie-mieckiem posiadaniu terenem naftowym, przeszła na własność akcyjnego towarzystwa, którego kapitał pochodzi z Niemiec. Okoliczność, że przy tej transakcyi miały operować banki z polecenia wielkiego niemieckiego syndykatu bankowego, który w przemyśle naftowym jest zaangażowanym badziej, niżby tego chciał i co do którego istnieje przypuszczenie, że stoi w bliskich stosunkach ze Standardem, wywołała w Galicyi pogłoskę, źe także i w tej transakcyi maczali swą rękę amerykanie ; wiadomość ta ma jednak bardzo mało prawdopodobieństwa.

Na Węgrzech nic nie słychać o powstaniu nowych przedsiębiorstw; do jednego przedsiębiorstwa o mniejszem znaczeniu, które miało bardzo niedogodne położenie taryfowe, otwarto konkurs.

Dotychczas zajmowaliśmy się zarządzeniami tylko rządu austriackiego co do sa-nacyi naftowego przemysłu, gdyż rząd węgierski o tern jeszcze nie myśli.

Swoją drogą widać w ostatnich czasach większe zainteresowanie się wznowieniem

na Węgrzech i gdy

Z Tristanowie.

Produkcya Tustanowic i Borysławia razem, która w pierwszych dniach drugiej połowy b. m. — skutkiem dowiereenia szybu „Simonshall“ i powiększenia się produkcyi w szybie Karpackiego Towarzystwa. „Dąbrowa Nr. III.“ do 60 wagonów — wyrosła do wysokości niespełna 600 wagonów dziennie,

we

«

obniżyła sie w ostatnich dniach znacznie i wynosi obecnie około 540 cystern na dobę, z której to cyfry na szyby borysławskie przypada 65 wagonów.

Zniżka ta powstała z powodu znacznego obniżenia się produkcyi nu Dąbrowie III. Szyb ten produkuje w ostatatnich dniach po 35 cystern dziennie, spadł zatem prawie do połowy. „Simonshall“ spadł poniżej 20 wagonów, Tadeusz I. „Galhyi“ na 25 wagonów. Produkcya „Maryi Teresy“ ustaliła się na 30 wagonach. Natomiast, „Nafta II“ trzyma się ciągle na niezmiennej wysokości 40 wagonów.

Nowy szyb nazwany „Kubuś“ rozpoczyna wiercić firma Mieczysław Longchamps & Ska, właścicielka znajdująch się w wierceniu 2 szybów „Śląsko“ i „Kujawy“.

KRONIKA.

Personalia. Konsulent przemysłowy c. k. austr. pryw. Zakładu kredytowego dla handlu i przemysłu we Wiedniu, p. Ludwik N eurath, został zamianowany dyrektorem powyższej insty-tucyi. Pan Neurath był przedtem prokurzystą ostrawskiej rafineryi dla olejów mineralnych i u-zj^skał jako taki bardzo wpływowe stanowisko w austryackim przemyśle naftowym. Dzięki swojej dokładnej znajomości odnośnych stosunków, bywał podczas wspólnych obrad niejednokrotnie zaszcz3rcany godnością przewodniczącego. Był również swego czasu kierownikiem komitetu, który prowadził i ukończył rokowania nad stworzeniem kartelu naftowego.

Państwowa Rada kolejowa. Jesienne plenarne posiedzenie Państwowej Rady kolejowej odbędzie się dnia 4 grudnia ; posiedzenie plenarne poprzedzą posiedzenia komisyj już w pierwszych dniach grudnia. Na posiedzeniu Rady kolejowej będą traktowane między innemi 2 wnioski, postawione przez członka Rady kolejowej, hrabiego Zamoyskiego, jako postulaty przemysłowców naftowych, a mianowicie o zaprowadzenie osobnego pociągu z Drohobycza do Sambora i z powrotem, któryby wychodził z Drohobycza mniej więcej o 8 rano, a ze Sambora o godzinie P/2 po popołudniu. Drugi wniosek dotyczy wprowadzenia uchwalonego już przez Radę kolejową pociągu pospiesznego ze Lwowa do Borysławia i z powrotem.

Oddział naftowy Towarzystwa wzajemnych ubezpieczeń urzędników prywatnych odbył 13 bm. posiedzenie pod przewodnictwem prezesa dyrekto-

ra Eminowieza. Obecni byli na posiedzeniu: Członek centralnego Wydziału Dr. Bartoszewicz, dyrektor Towarzystwa wzajemnych ubezpieczeń Bal, delegaci: dyrektor Cfąsiorowski i Jan Langier i członkowie Zarządu oddziału naftowego Pp. Florkiewicz i Siuta.

Na posiedzeniu tym uchwalono dążyć do utworzenia w oddziale funduszu zapomóg doraźnych przez ściąganie od członków wkładki rocznej 50 halerzy od zabezpieczonego udziału; w tym celu mają być rozpisane osobne listy do członków. Dalej uchwalono uprosić Dyiekcyę Towarzystwa o wysianie speeyalnego urzędnika do tych firm naftowych, które wbrew ustawie dotąd jeszcze swych urzędników nie zabezpieczyły.

W sprawie zdeponowanego w Kraj o wem Towarzystwie naftowem funduszu, powstałego zpro-wizyj od dawnych dobrowolnych ubezpieczeń urzędników naftowych, oświadczył Dr. Bartoszewicz, że jeszcze raz przedłoży Wydziałowi Towarzystwa naftowego prośbę, by fundusz ten przelano do funduszu zapomóg doraźnych.

„Dwutygodnik dostaw“ z dodatkiem „Or-ganizacya“, poświęcony galicyjskiemu dostawni-ctwu, zacznie wychodzić od 1. grudnia br. Lwowie. Numer okazowy darmo i opłatnie. Prenumerata kwartalna Kor. 1, półroczna Kor. 2, roczna Kor. 4.

Opał ropny na kolejach galicyjskich.

Prace około przeróbek pod opał ropny lokomotyw galicyjskich toczą się raźno, i prawdopodobnie z końcem stycznia lub w ciągu miesiąca lutego będzie około 700 lokomotyw odpowiednio urządzonych. Również i rezerwoary jak i podnośne urządzenia na starych lokomotywach są już w większej części gotowe. Obecnie jest już znaczna ilość lokomotyw w G-alicyi opalana odpadkami naftowymi, z chwilą zaś ukończenia budowry państwowej odbenzyniarni, opalanie lokomotyw rozpocznie się w całej pełni.

Nowe europejskie biuro sprzedaży nafty.

Z Frankfurtu telegrafują: Według doniesienia korespondenta handlowego „Frankfurter Zeitung“ w Haadze, toczą się obecnie rokowania między grupami Standardu, grupą Rotszyldowską a królewską kampanią „Petoleum Shell“, w sprawie utworzenia w Europie wspólnego biura sprzedaży nafty pod kierownictwem „Asiatic Petroleum Comp.“, która już zastępuje interesy grupy „Petroleum Shell“ i grupy Rotszyldowskiej, a znajduje się pod kontrolą pierwszej.

Eksport rumuńskiej nafty do Indyj. Ogólne zmniejszenie się eksportu rosyjskiej nafty, rozciąga się także i na Indje. Jej miejsce zajęła nafta amerykańska oraz rumuńska, której w ostatnim roku udało się zapewnić zbyt na targu indyjskim. Konsumcya nafty w Indjach zatacza stale coraz większe kręgi, a obecnie powiększyła się o 500,000 tonn rocznie.

Kalendarz górniczy „Szczęść Boże“ na rok 1910 wyszedł nakładem Związku Górników i Hutników polskich w Austryi ; dużego formatu, ozdobiony ładną tytułową winietą, układu malarza p Setkowicza i licznemi rycinami w tekście, przedstawia się bardzo okazale; objętości 206 stronic, w tern prócz kalendaryum, dział informacyjny, beletrystyczny i fachowy; cena za egzemplarz kartonowy 80 halerzy. Wydawnictwo nie obliczone na zysk, ma za cel podniesienie zawodowego wykształcenia polskiego robotnika górniczego, zasługuje więc ze wszech miar na poparcie. Zamawiać można w biurze Związku Górników i Hutników, Lwów, ul. Jakóba Strzemię 14.

Wybory do komisyi podatkn osobi-sto-docbodowego. Dnia 13, 14 :i 15 odbędą się we Lwowie wybory do komisyi dla podatku osobisto-docłiodowego z I, II i III klasy.

Krajowe Towarzystwo naftowe uprasza wszystkich zatrudnionych w przemyśle naftowym o łaskawe nadsyłanie najdalej do 12. grudnia pod adresem Towarzystwa, Lwów, Kraszewskiego 5, legitymacyj i podpisanych ale nie wypełnionych kart wyborczych, celem przeprowadzenia dla tej komisyi kandydatów naftowych.

Ceny ropy pozazwiązkowej.

Według podania p. Alfonsa Gostkowskiego, zaprzysiężonego senzała dla sprzedaży produktów naftowych i ropy we Lwowie, ceny ropy w miesiącu listopadzie przedstawiały się następująco :

DATA

WALUTA

15/XI.    30/XI.    31 /XII.

Igrudz.-stycz stycz.-luty ! luty

marzec

R. 1910.

212—215 213—216

13. list. 1909 210-212

218-222 222-225 230-240

210-212

210-212 211-214

216-218 218-220 225-230

206-208 208—210 212-215 215-217 225-230

208—210 210-212

213-215 215-218 230—235

212-215 215-218

220—225 222-227 235-240

210-212 212—214

214—216 216-218 230-235

206-208 208—210

213-215 215—217 230-235

206-208 208-210

213—215 215-217 230-235

łS

210-218 212-215

210-212 212-215

215-218 218—220 230-235 215-218 218—220 230-235

209-211 212-214

214-217 217-220 230 -235

209—211 212-214

214—217 217-220 230-235

208-210 210-212

213-215 215-217 225-232

iS

Inżynierowie przedsiębiorcy

1 Bielski, Łukaszewski & Ska kom. f

| Borysław, telefon 121.    W BORYSŁAWIU

vł/

OS

\tż

\tż

«S

v»ż

Lwów, telefon 848.    $

2>n

"S

a ?r

o o o o o o o N N M N N N N (M N N N M N CM

DATA

2.15

20.

21.

22.

23.

24.

25.

Wskutek tut. sad. uchwały z dnia 6. ¹ 3021/8

lipca 1909 E VIII

22

Ceny ropy Krajowego Związku producentów ropy

Według podania p. Alfonsa Gostkowskiego, zaprzysiężonego senzala dla sprzedaży produktów naftowych i ropy we Lwowie, ceny ropy w mieś. listopadzie przedstawiały się następująco:

Ostatnia sprzedaż Związku po

19. listopada 1909

215 215 215 215 215 215

E. VIII. 3021/8.

Sdyhf licytacyjny.

sprzedane będą dnia 13. grudnia 1909 o godz. 10-tej rano w Borysławiu w drodze publicznej licytacji następujące ruchomości a to :

Na kopalni „Adela“

kompletny ryg wiertniczy system kanadyjski, maszyna parowa system „Weise-Moński“,

950 metr. sztang wiertniczych żelaznych,

1 nożyce do 1” rur,

1 obciążnik,

1 pojedynczy wielokrążek,

1    wielokrążek poczwórny,

2    rolki wieżowe,

1 ława wiertnicza,

1 płyta do 7” rur, z klinami,

1 łyżka do 1” rur,

1 lina do 5 krotnego wielokrążka,

1 lina do łyżkowania,

1 kociół parowy,

1 miech kowalski,

1 kowadło,

1 wiertarka (bohrmaszyna)

1 szrubsztok,

około 20 kleszczy młotów i młotków,

1 szpryca.

Na kopalni „Anna“

szyb Nr. I.

kompletny ryg wiertniczy systemu kanadyj-' skiego,

maszyna parowa systemu n Weise-Monski“,

1 wielokrążek poczwórny,    k

1    wielokrążek 5-ciokrotny,

2    rolki wieżowe,

1 ława wiertnicza,

1 łyżka do rur 4”,

1 lina do 5 ciokrotnego wielokrążka,

1 lina do łyżkowania 1.100 mtr. długa,

1 kociół parowy Nr. 715.

Szyb Nr. II.

1 Kompletny ryg wiertniczy system kanadyjski,

maszyna parowa systemu „ Weise*Moński“, około 900 mtr. sztang wiertniczych,

1 nożyce do 7” rur,

1 obciążnik,

1 pojedynczy wielokrążek,

1 wielokrążek poczwórny,

1    wielokrążek 5-ciokrotny,

2    rolki wieżowe,

1 ława wiertnicza,

1 płyta do 7” rur z klinami,

1 łyżka do V’ rur,

1 lina do 5-ciokrotnego wielokrążka,

1 lina do łyżkowania 1000 mtr. długa,

1 kociół parowy Nr. 788,

1 rezerwoar wodny drewniany 2 cysternowy,

1    tokarnia,

2    miechy kowalskie,

1    wiertarka,

2    kowadła,

1 maszyna dynamo,

1 maszyna parowa,

1 wielokrążek poczwórny,

1 nowy wielokrążek pięciokrotny,

Na kopalni „Natan“

kompletny ryg wiertniczy z całem urządzeniem,

maszyna parowa systemu „Weise-Monski“,

1 kociół parowy Nr. 3.301,

1 wielokrążek pięciokrotny,

1 ława wiertnicza,

1 łyżka do 5” rur,

I lina stalowa do pięciokrotnego wielokrążka, 1 lina do łyżkowania 1.200 mtr. długa,

1 kasa Wertheimowska „Wiener Cassen Fabrik“,

tudzież 17 3/4 prc. dwóch drewnianych re-zerwoarów pojemności, po 10 cystern i 1 tłoczni,

klacz gniada 7 letnia dobrze odżywiona, wózek węgierski na rysorach, wóz ciężarowy na żelaznych osiach, chomonta rzemienne na 1 konia, uprząż ciężarowa na 1 konia, biurko dębowe z 7 szufladami, szafa olchowa politurowana 2-skrzydłowa, stół olchowy politurowany, stary, sofa stara kryta ceratą bronzową.

5”

rur,

Na kopalni „Nadzieja“ szyb Nr. II.

15 pro. udziału w kotłowni drewnianej, blachą krytej, w zbiorniku blaszannym na ropę do palenia, we wieży wiertniczej szybu Nr. II. maszynie parowej, kotłowni drewnianej, blachą krytej, rygu wiertniczym, kanadyjskiego systemu, składającego się z kotła parowego, maszyny’- parowej i żurawia,

1 łyżkowania linowego systemu Mac Garwey z liną stalową 1.000 mtr. długą i 18 m. średnicy,

3 pasów parcianych,

1    ławy wiertniczej, dębowej okutej, wielokrążka pięciokrotnego z liną stalową,

ciężarem, łańcuchem i. weblem,

2    rolek wieżowych,

1    płyty dębowej przytrzymującą rury

z pierścieniem i klinami,

920 mtr. żerdzi żelaznych wiertniczych,

2    świdrów ekscentrycznych,

1 obciążnika,

1 nożycy z flaszką,

1 łyżki 4” z nożycami i werblem,

1 pary kluczów do świdra kal. 80,

3    kluczów sztangowych,

1 widełki z klinami,

1 widełki do sztang bez klina,

1 kajdany do docinania świdrów,

1 młota,

1 młotka,

1 rozpylacza do ropy,

1 iniectora,

1 reinbowa,

1 ogrzewalnika z 2 rur 6” 10‘5 mtr. dług. 6 lamp elektrycznych,

rurociągów gazowych, parowych, wodnych i ropnych a to 125 mtr. 2”, 116 m. 1”, 600 mtr. rur hermetycznych dające się wyjąó, 800 mtr. rur hermetycznych 118/132 dające się wyjąć.

W szybie Nr. III.

1 wieży wiertniczej, kanadyjskiego systemu z jatami nad żurawiem i maszyną parową,

1 kotłowni drewnianej z przybudówka na motor i dynamo, blachą krytą,

1 rygu wiertniczego kanadyjskiego systemu składający się z żurawia wiertniczego, kotła i maszyny,

1 łyżkowania linowego, systemu Mac Gar-vey z liną stalową 1.058 mtr. długą,

3 pasów parcianych,

1 ławy wiertniczej, dębowej, okutej,

1    wielokrążka 5-ciokrotnego z liną stalową,

ciężarem, łańcuchem i werblem,

2    rolek wieżowych,

1 płyty stalowej do przytrzymywania rur z garniturem i klinem 6”,

1.010 mtr. żerdzi żelazbych wiertniczych,

3 świdrów ekscentrycznych,

1 obciążnika kal. 105, 7 mtr. długości,

1 nożycy z flaszką kal. 105,

1 łyżki 5” z nożycami i werblem,

1 pary kluczy na świder kal. 105,

3 kluczy sztangowych,

1 widełki z klinami,

1 widełki bez klina do sztang,

1 kajdany do docinania świdrów,

1 młota,

1 młotka,

1 rozpylacza ropy,

1 injectora,

1 rajnbowa,

1 węża stalowego 3 mtr. dług.

1    klucza francuzkiego,

2    kluczy do muter,

1 żelaznego zbiornika i 1 drewnianego na .roPÇ,

1 zbiornika drewnianego na wodę,

1 pompy skrzydłowej,

1 dynamo z motorem parowym,

1 ogrzewalnika z 2 rur hermetycznych, rurociągów żelaznych parowych, wodnych, gazowych, ropnych a to 82 mtr. 2”, 73 mtr. I¹/,*’ 105 mtr. 1”,

7 lamp elektrycznych, z przewodami i zola torami itd.

715 mtr. rur hermet 150/164 dające się wyjąć,

1 budynku drewnianego, blachą kryty obejmujący kancelaryę, ogrzewalne i ma-gazyn,

1 budynku dla kuźni, blachą kryty

1    jaty drewnianej blachą obita nad tłocz

niami,

2    dużych zbiorników drenianych na ropę,

2 żelaznych gazozbiorników połączone szybami I. i II. rurociągami żelaznymi,

2 tłoczni ropnych,

kompletnego urządzenia kuźni o 1 ognisku z garniturem narzędzi, około 450 mtr. rur 4” hermetycznych, około 350 mtr. rur 5” hermetycznych,

Na kopalni „Anna“

2 łyżki, jedna 5” a druga 6”,

2 świdry 14”,

2 raki ^instrumenta) do 5” rur używane,

2 płyty stalowe do przytrzymywania 2 świdry bakowce 16” 140 mm., głowica do zamykania gazów do rur 7” wielokrążek podwójny,

2 wielokrążki podwójne.

Przedmioty to można oglądać dnia 13. grudnia 1909 między godziną 9 a 10 rano w Borysławiu.

C. k. Sąd powiatowy O. XIX.

Drohobycz, dnia 8. grudnia 1909.

Ùt Ùt Ùt Ùt 'Ùt Ùt 'Ùt Ùt 'Ùt Ùt Ùt

DOM KOMISOWO-HANDLOWY

flrzętlnifia kancelaryjnego

poszuje galic. Spółka naftowa „Potok“ dla kopalni ropy w Potoku, obeznanego z samo-dzielnem prowadzeniem korespondencyi kopalnianej w języku polskim i niemieckim, z prowadzeniem kasy i książek kopalnianych, i z ekspedycyą ropy.

Płaca stosownie do wykazanych kwalifikacyj. Posada do objęcia zaraz lub od 1. stycznia 1910. Zgłoszenia z wykazaniem kwalifikacyi i podaniem żądanych warunków przesłać należy pod adresem :    ^

Dr. Bronisław Buńhiewiez,

adkwokat krajowy, Kraków, ul. Grodzka 47.

AtMaf Dr. Leon üoliscfier

otworzył kancelaryę we Lwowie, przy ulicy Batorego 1. 30, I. p., wchód od ul. Bourlarda i prowadzić ją będzie wspólnie z adwokatem Drem Stanisławem Grzesikiem.

Lwów, ul. Bielowskiego 1. 6.

(FIRMA ZAPROTOKOŁOWANA).

Przyjmuje zastępstwa fabryk krajowych, pośredniczy i informuje w kwesty ach rodzimego przemysłu i handlu.

Nadto zajmuje się „Porządkowaniem stosunków majątkowych“, regulowaniem hipotek, wyrabianiem i konwersyą pożyczek hipotecznych. Pośrednictwo w kupnie i sprzedaży majątków. Przeprowadzanie komisowej częściowej parcelacyi.

Pośredniczy w sprzedaży i zakupnie, wydzierżawianiu terenów i kopalń naftowych, jako też udziałów w tychże uprawnieniach pod najprzystępniejszymi warunkami. Kupuje i sprzedaje ropę.

Zastępstwo firm zagranicznych.

Dom komisowy posiada najznakomitsze siły fachowe tak w technicznym zakresie jak i w handlowym. Załatwia wszelkie zlecenia punktualnie i szybko.

’Ùt ’Ùt ’Ùt ’Ùt ’Ùt’Ùt ’Ùt ’Ùt ’Ùt ’Ùt ’Ùt

dj OLEJE MASZYNOWE pierw- NAFTĘ DO PALNIKÓW fet dîsl szorzędnej jakości    „LUX“ I DOSKONAŁE

dfl OLEJE DO PODŁÓG-    specyalne SORTY NAFTY

~§ OLEJE i ROPĘ DO PĘDZĘ-    BENZYNY MOTOROWE po

d:| NIA MOTORÓW "    najtańszej cenie

dl KOMPOZYCYE DO ROP- BENZYNY AUTOMOBIL, i Tf NYCH PALNIKÓW POKO- BENZYNY DO LAMP GÓR-d3 JOWYCH    NICZYCH i wszelkich celów

-»H»—

—é-Ow⁵

POLECA FABRYKA NAFTY

1^ g£o-t>-

--S

di

Waleryana Stawiarskiego i Spółki

Uch^-

îgtR—

-na

Si

Kt

ËE

stt

rn«-?-*-

iiöäiöäiö sie siiïïiiaf iis jia ütôüKîïiis diecie sis jiö >ie asaie üiö dieaiö dföaiö sr«-*—

KROSNO

SKŁAD KOMISOWY W BORYSŁAWIU POD KlEROWN. P-. BACHOWSKIEGO gdzie jest zawsze dostateczny zapas wszystkich towarów.

<&

..... V

Poczt. Kasa oszcz. Nr. 74046.

Telefon Nr. 905 •

iS)

Ostrowski & Cudek

Ostrowski & Cudek

Dom handlowy dla interesów przemysłowo-naftowych

we    ul. Kopernika 1. 21.

Przeprowadza : Kupno i sprzedaż udziałów kopalnianych, kupno i sprzedaż ropy. Organizuje: Spółki naftowe z drobnymi udziałami. Poleca: Przedsiębiorców wiertniczych do wierceń akordowych.

Ofiarujemy usługi jako eksperci przy wszelkich transakcyach z przemysłem naftowym łączność mających.

Dla wygody naszych P. T. Klientów urządziliśmy

Biuro techniczne

które pozostaje pod kierownictwem inżyniera Seweiyna Blaima.

Sporządzamy: Pomiary i niwelacye terenów, plany sytuacyjne terenów, kopalń i szybów naftowych, zgłoszenia kopalń do władz górniczych, profile otworów świdrowych i wszelkie czynności w zakres miernictwa wchodzące.

Posiadamy bogato zaopatrzony zbiór kopii map katastralnych Adres dla telegramów: Ostrowski Cudek Lwów.

tir

Przedsiębiorstwo dla głę*

bobich wierceń

Wit Sulimirski

w Borysławiu

długoletnie doświadczenie na kopalniach ropy w Galicji, na Kaukazie i w Rumunii; obejmuje akordy wiertnicze ewent. z własnym udziałem. Ekspertyzy terenów galicyjskich i kaukazkich* Kupno i sprzedaż terenów naftowych.

zaprzysiężony senzal naftowy

przeniósł biuro swoje z placu Smolki do

Pasażu Hausmana Nr. 1

Telefon Nr. 1059

i poleca się nadal łaskawym względom P. T. Publiczności.

ii

mm

FÄH

URZĄDZENIA

ELEKTRYCZNE

ŚWIATŁA =SIŁY = TRAKCYI

SKŁADY MATERYAŁÓW INSTALACYJNYCH

Inżynierowie KNAUS & CZAJKOWSKI

PRZEDSIĘBIORSTWO ROBÓT ELEKTROTECHNICZNYCH

LWÓW, UL. KOPERNIKA 26 — TELEFON NR. 40

PROJEKTY I ^KOSZTORYSY BEZPŁATNIE

I1ÉÉI

ST

TOWARZYSTWO

dla handlu, przemysłu i rolnictwa

ła

4i

we Lwowie

VEREIN FÜR HANDEL, GEWERBE UND ACKERBAU IN LEMBERG.

Ig

B?⁻

m

-sa

m

■

■W

i(e)

Wjiąć/ne zastępstwo sia Galicję:

Fabryki rur Mannesmanna w Komotau, — walcownia rur w Schönbrunn, — oraz Galicyjskiego karpackiego naftowego Tow. przedtem Bergheim & Mac Garvey w Glinniku maryampolskim.

Dyrekcya we Lwowie, ul, Romanowicza 3. & Filie Towarzystwa w Borysławiu, Krośnie i Zagórzu.

Konto p. k. o. 825 991.

Rach. bieżący w gpiiku krajów.

Telefon Nr. 168.

Towarzystwo dostarcza :

Rury wiertnicze, gazowe, pompowe, do wodociągów i inne wszelkiego rodzaju. Maszyny i kotły parowe. Narzędzia wiertnicze. Liny druciane we wszelkich wymiarach. Kompletne urządzenia do elektrycznego oświetlania. Fittingi, kurki, połączenia itp. Wszelkie materyały potrzebne tak przy instalacyi jak i popędzie maszynowym.

Zastępując firmy lub sprowadzając towary, towarzystwo kieruje się przedewszystkiem myślą przewodnią dostarczenia swojej klienteli maszyn, narzędzi i materyałów pierwszorzędnej jakości.

Adres telegraficzny: Towarzystwo handlowe Lwów.

Telegramm-Adresse : Handelsverein Lemberg.