POŚWIĘCONE SPRAWOM RODZIMEGO :: PRZEMYSŁU NAFTOWEGO :•

CZASOPISMO NAFTOWE

WYCHODZI 1-go i 15-go KAŻDEGO MIESIĄCA JAKO DODATEK DO

CZASOPISMA GÓRNICZO-HUTNICZEGO

Redakcją kieruje Komitet Redakcyjny. — Redaktor Inż. Zdzisław Kamiński.

Rękopisy niezużytkowane zwraca się na żądanie. — Przedruk artykułów dozwolony tylko z podaniem źródła.

Biura Redakcji i Administracji: w Krakowie, ulica Jagiellońska L 5. Telefon (międzymiastowy) Nr. 243I, — w Warszawie, Bielań&ka 18.

Konto Pocztowej Kasy Oszczędności Nr. 141.049.

Związek polskich przemysłowców naftowych.

X).

Postępujący z dnia na dzień wykup kopalń i wszelkiego rodzaju objektów naflowyeń przez kapitał obcy, głównie koalicyjny, mogący doprowadzić wreszcie do zupełnego zawładnięcia tą gałęzią przemysłu i narodowego dobra przez obcycn, u których stałby się polski pracownik naftowy tylko zwyczajnym najemnikiem, wywołało w naszych sferach naftowych pewną reakcję, której wyrazem są ostatnio zawiązywane polskie, lub przeważnie polskie spółki naftowe. Najsilniejszym i niewątpliwie najkorzystniejszym objawem tej reakcji społeczeństwa, broniącego swojego stanu posiadania jest zawiązany ostatnio Związek polskich przemysłowców naftowych, którego zadaniem — jak głosi dołączony do niniejszego zeszytu statut tego Związku— jest „dążenie do utrwalenia i wzmożenia stanu posiadania polskiej pracy i kapitału w przemyśle naf.owym przez odpowiednie popieranie polskicn interesów w tym przemyśle . Nie-wciiodząc bliżej w szczegóły powołanego statutu nie możemy przy sposobności przytoczenia powyższego statutu (§ 4) nie podnieść nadzwyczaj korzystnie pomyślanej głównej podstawy Związku, to jest oparcia przewodniej idei działalności na obu mogących się wspierać czynnikach: na kapitale i na pracy. Niewątpliwie bowiem każdy z ty cii czynników oddzielnie, okazałby się za słabym do poujęcia i przetrzymania konkurencji z przemożną organizacją kapitału zagranicznego, przeprowadzone zaś statutem umiejętne i dokadne wprowadzenie obu podstaw przemysłowego życia: pracy i kapitału, daje rękojmię skuteczności podjętych przez Związek działalności.

Powitać nam zatem należy radośnie nowe zrzeszenie i jego założycieli, których nazwiska napełniają nas pewnością przyszłej rzetelnej i owocnej pracy Związku. Nie wątpimy, że w no wem Stowarzyszeniu znajdzie nasz rząd tę, oddawna upragnioną instytucję prywatną, która powołaną będzie do energicznej z mm współpracy i do przeprowadzenia, wzgł. obejmowania tych wszystkich przedsiębiorstw, których Państwo, jako takie, we własnym zakresie działania i na własne ryzyko przeprowadzać nie jest w możności, a przeprowadzenie których wymaga ze względu na ogolne dobro narodu rąk energicznych, niezawodnych i własnych. Nie jest możliwem w ramach tej krótkiej notatki wyliczyć różnorakie pola działania, jakie otwierają się przed nowo-założonym Związkiem, już bowiem sama n. p. dzierżawa rządowych terenów naftowych, już samo ujęcie monopolowej rozsprzedaży nafty daje nam dostateczne wskaźniki przemysłowego i handlowego jego rozwoju.

Nie wątpimy też, ze wkrótce stanie się Związek poważnem zrzeszeniem wszystkich polskich przemysłowców, a zarazem ostoją prawdziwie polskiego przemysłu i że odnośne postanowienia jego statutu (§ 5, § 8 i i.) skutecznie bronić nas będą przed przejściem naszego dobra w obce ręce.

Nie wątpimy też, że nasze władze rządowe zwracać się będą do nowego Związku z tern samem zaufaniem, z jakiem się dzisiaj już zwraca do niego rozumiejące potrzeby naszego rozwoju ekonomicznego polskie społeczeństwo

Znaczniejsze transakcje naftowe.

Sprzedaż ostatniej polskiej rafinerji. Rafinerja hr. akcji z rąk na korzyść niepożądanego w polskim Skrzyńskiego w Libuszy przeszła na rzecz nowopo- przemyśle kapilału.    (X).

wstałej firmy T. A. „Bracia Nobel w Polsce“. Przej-    Galie Karpackie Tow. Naftowe, w którem dotych-

ścia tej rafinerji w ręce polsko-szwedzkiego kapitału, czas zaangażowane były kapitały niemieckie i an-jaki reprezentuje ta firma nie należy o tyle żałować, gielskie przeszło w znacznej części w posiadanie że stan rafinerji wymaga obecnie ogromnych wkła- francuskie z powodu dokonanego zakupu znacznej dów i że należy przypuszczać, że Bank Związku części akcji przez konsorcjum francuskie, reprezen-Spółek Zarobkowych, w którego ręku znachodzi się towane głównie przez firmy : Barnard Frères et Co znaczna część akcji „Braci Nobel“ nie wypuści tych w Paryżu, Banque de Paris et des Pays-Bas. (X).

Tow. Akc. ..Limanowa“, będące właścicielem du- pism austryjackich spełniły, przeszedłby w ręce wyżej rafinerji nafty w Limanowej dokonało zakupu mienionego amerykańskiego trustu naftowego cały znaczniejszej ilości naftowych objektów wytwórczych szereg pierwszorzędnych małopolskich objektów naf-w Borysławskiem Zagłębiu Naftowem. Z zakupio- towych wraz z rafinerją w Ustrzykach oraz ólbrzy-nych przedmiotów wymieniają kopalnie: „Janina“, mia czeska rafinerja nafty w Pardubicach. Rzecz „Montana“, „Kopernik“, „Potok-Debra“, „Joanna jasna, że amerykański przemysł naftowy może i w na-d’Arc“ i „Maurycy“ oraz pole nafowe „Ropotrysk“. szem borysławskiem Zagłębiu szukać punktu opar-

(X).    cia dla celów swojej polityki naftowej w Europie,

Standard Oil Company zabiega podobno o żaku- którą pragnie w tym kierunku jaknajzupełniej opa-dno akcji Tow. akc. dla przemysłu naftowego, przed- nöwac.    (X).

tem Dawid Fanto i Ska O dyby się te doniesienia

Z naftowych spraw Rumunji.

wyrazem rumuńskich dążeń do unarodowienia, prze-

Zmiana dostawy nafty do Siedmiogrodu.

Spadek produkcji w Rumunii.

Dziennik handlowy „Argus“ donosi, iż z powodu

Przed wojną galicyjskie kopalnie nafty zaopa- mysłu naftowego i usunięcia obcych kapitałów, (z. s.). trywały Siedmiogród cały i Banat w ropę i jej przetwory. Dziś, gdy prowincje te zostały przydzielone do Rumunji, z samej natury rzeczy pragnie rząd rumuński rozszerzyć na nie swój import nafty i w tym braku kredytu zagranicą daje się odczuwać wielki celu zorganizowano już osobny urząd w Bukareszcie, niedostatek narzędzi wiertniczych oraz materjału Cały szereg rafinerji znajdujących w nowo przyłą- wiertniczego, tak że musiano już zaniechać robót czonym terenie, przerabiających rocznie około 150 000 w niektórych przedsiębiorstwach i obawiać się należy, ton ropy, posiadających przeważnie wzorowe nowo- że zastój ten przybierze większe rozmiary, tak, że czesne urządzenia, otrzymuje znaczno ilości ropy obecna już zmniejszona produkcja 200 wagonów z Rumunii, celem przeróbki. Jestto niewątpliwie także dziennie spadnie na 100 wagonów, (z. s.).

Wykaz produkcji i tłoczeń ropy w Polsce za listopad 1919 r,

Zestawienie ogólne.

•oj

©Q

Miejscowość

Zapas z d.

1/XI na kopalniach

Produkcja

Opał

Manko

Odtłoczenie

Zapas z d. 3U'XI. 1919 na kopalniach

w tonach

Drohobycki Okręg górniczy:

Tustanowice.....

Borysław......

Mrażnica I......

5.660

11.738

639

Razem . . .

18.037

21.466

24.873

8.597

54.936

1.981

3.035

173

2.485

1.417

469

5.189

4.371

15.961

19.285

7,980

43.226

6.699 12 874

613

20.186

Mrażnica II. . Schodnica . .

Ury cz . . . . Opaka .... Rypne .... Rajskie . . . Ropienka . . Wańkowa . . Paszowa . . . Ustrzyki dolne Słoboda dubeńska

Polana*).....

Kropi wnik . . . . Strzelbice*) . . .

66

551

55

1.165

1.832

94

755

—< o O <M CO

6.545

239

41

21

103

758

80

601

214

1.599

43

15

39

rH O O I> CO H OO

lO    rHH

OO TH rH

MII

HO

no co

76

1.815

41

472

05 00

CD OO

740

490

217

404

38

10

1.014

154

728

301

402

7.692

263

17

50

103

Razem . . .

28.338

60.172

5.441

4.628

47.016

31.423

Jasielski Okręg górniczy:*) Stanisławowski Okręg górniczy:

5.947

1.737

24

130

2.262

5.268

*) nie nadesłano.

WYKAZ

ekspedycji ropy kolej? i rurociągiem przez Towarzystwa magazynowe w zagłębiu borysławskiem w miesiącu listopadzie 1919 r.

_ Cyfry w tonach.

Ogółem ekspediowano

Luazpy

f9U|Bfoads

Ädoy

fa!>jSMB|sAjoq

Ädoy

Urycka Spółka

Ropa Ropc borysławska specjalna

magazynowego

T owarzystw a

Nazwa

Rohag

Galicia

Ffnto

Montan

Karpaty

Petrolea

Ropa Ropa borysławska specjalna

«r

Ropa Ropa borysławska specjalna

Ropa Ropa j Ropa Ropa borysławska! specjalna | borysławska specjalna

Ropa Ropa borysławska specjalna

Ropa Ropa borysławska specjalna

Dokąd

nastąpiła ekspedycja

TJ

(D

ül

1033

548

261

1033

GO

953

«3

542

261

261

272    956    273    1229

344

1221

1534

2755

3650

817

344

1221

1221

1533

2755

3650

817

542

956

344

1533

2755

<M

CO

1796

1526

272|1 12295[ 1090[ 13382

8234

133

8101

7134

7134

118

15486

133

15353

Pi, 18

rurociągiem

7134

7134

407

2749

II 1482!

7656

Ekspedycja

2047

2047

3451

133

2603

118|

■i

133    3451

2721

Drohobycz P. F. olei mineralnych

Drohobycz—Galicia

Drohobycz—Dros

Drohobycz—Wiśniewski

Ustrzyki

Krosno

Jedlicze

Jasło

Libusza

Glinik Maryampolski

Limanowa

Trzebinia

Dziedzice—Schodnica Dziedzice—Vacuum Razem Dokąd

Drohobycz P. F. olei mineralnych

Drohobycz—Galicia Drohobycz—Dros Drohobycz—Wiszniewski Razem

Zestawienie produkcji gazów za miesiąc listopad 1919 r.

... GMINA

l.

Tustanowicfc

Borysław

i.

Mrażnica

Popiele

■Si*

PJ

?

-II

J-ll

Ilość produkujących gaz

o wo'ńw świdrowych

o S

O» N

i a

i-i

eS-3 £-0 o>> o

0 k

Ilość otwor< w św d owych piodutujących

mniej

więcej

będących w ruchu

całkowicie zasiano wio ny eh

RAZEM

na 1 minutę w m³

na ieden otwór będący w ruchu

na jeden otwćr produkujący gaz

niż przeciętna ilość gazu

niż przeciętna ilość gazu

niż podvyd|na przeciętna ilość gazu

RAZEM

UWAGA

2.    3.

131

IGI

co

Razem jj 329

4.

5.

6.

7.

9. 'I 10.    11.    12.

13.

66

69

12

147

44    110

19    88

12

63 -210

21116

249 26

107-86

568 28

1611

1-548

2 998

72

15

23

110

Otwory produkujące największą ilość gazu :

Tustanowice :

.    . 13-10 m³

2-831

8-983

1 724, 2-705!

53

13

22

88

12

Tadeusz ÎI.

Margary Grace . . 11 <>ß » Bukowice XXVI. . lO ll »

Borysław:

Olex II, Olex I. Mac IX

Mrażnica :

129

34

47

210

Znfa I. .    .

Zofia II. .

. . 23-15 » . lo*.8 »

Przegląd giełdowy.

W Krakowie Górka .... Siersza. . . . .

30/XII

925—975 1025 980—1040 1040

21

5,1

7/1

We Lwowie.

Górka......

Zieleniewski , . .

Polska nafta . . .    (11500)

W Pradze.

Petroleum Kolin. .

CC

i-O lO

2545

2660

We Wiedniu. Zieleniewski . . .

Apollo ......

Karpaty . . . Galicja......

Schodnica . . . . Fan to ......

W Berlinie. Deutsch. Erdölgesell. Steaua Romana. . Deutsch. Petroleum

30/XII

960

5010

10800

12500

7500

2/1

5/1

7/1

5195 5200 11650 11640 13425 12900

9200

13000    13200

533 475 995 900 420 395

561

Wiadomości bieżące.

W niemieckim przemyśle cementowym doprowadza podwyższenia cen artykułów spożywczych. (Czaso-brak węgla do katastrofalnych stosunków tak, że pismo Góra. Hutn. 1919 str. 229, zeszyt X). jak donosi „Dziennik Gdański“, jedna trzecia całego    Przedstawiciele kopalń węgla brunatnego i de-

przemysłu jest już unieruchomiona, a tymczasem legaci Związku Zawodowego Robotników Przemysłu wzrasta import cementu zagranicznego, który dzięki Górniczego zawarli w obecności Inspektora Ochrony nizksemu stanowi waluty niemieckiej jest też 4*ro Pracy w Zawierciu umowę, w której przyznano romb 5-cio krotnie droższy od towaru krajowego.    botnikom podwyżkę akordów o 20°/₀ i dniówek o 30°/₀,

Lwów-Borysław. Z dniem 1-go stycznia b. r. przyczem jednak przemysłowcy uczynili to z tern wznowiono wreszcie to ważne bezpośrednie połą- zastrzeżeniem, że cena za węgiel sekwestrowany zoczenie kolejowe, wprowadzając na razie po jednym stanie w odpowiednim stosunku podwyższoną. (x). bezpośrednim pociągu osobowym ze Lwowa (7⁻45)    Ośmiogodzinny dzień pracy w prasie niemieckiej,

upatrującemi główną przyczyną braku węgla w za-Warunki pracy w Zagłębiu Dąbrowskiem. Zawarta prowadzeniu powszechnego ośmiogodzinnego dnia w dniu 25 sierpnia 1919 w Dąbrowie Górniczej umowa roboczego, tern bardziej, że gdy już dawniej, przy między delegatami Rady Ministrów Rzptej Polskiej ogólnym dniu roboczym 11-godzinnym, dniówka gór-a Związkami zawodowemi robotników przemysłu nicza wynosiła 8 '/₂ g., to dziś, gdy inne kategorje górniczego została z dniem 15 grudnia 1919 wypo- robotników mają zamiast 11—8 godzin pracy, górnicy wiedzianą przez Polski Związek Zawodowy w Za- występują właściwie z żądaniem 6-godzinnego dnia głębiu Dąbrowskiem na zasadzie artykułu 10-go tej pracy na kopalni, umowy, zezwalającego na jej rewizję w razie ogólnego

i z Borysławia (12 43). Czas jazdy wynosić będzie Niemiecka prasa przepełniona jest rozważaniami około 5 godzin. (x).

Doskonale ilustrują to cyfry. Naprzykład w październiku 1918 roku wydobyto w zagłębiu Ruhr przy teeznie załatwioną, to przecież ze względu na naglącą załodze robotniczej złożonej z 445.009 ludzi — 313 236 potrzebę, zakłada się na razie prowizoryczne miejskie ton, a w tymże miesiącu rok później (październik kasy chorych. Wkrótce zostanie utworzona kasa chorych w Warszawie z filiami w różnych punktach Drugim ważnym momentem zmniejszającym miasta, a także, jak Monitor Polski Nr. 280 z dnia produkcję węgla w Niemczech, są liczne strajki 23. XII 1919 podaje, w Sosnowcu z filiami w Będzi-w Czasie od listopada 1918 aż do maja 1914; wy- nie, Dąbrowie Gern, i Zawierciu, a wkrótce potem wołały one niedobór w produkcji około 5,000.000 t. powstanie ta instytucja i w Łodzi. (z. s.).

1919) 452.415 ludzi wydobyło 257.256 ton.

Wreszcie trzecim decydującym czynnikiem jest

Normy płacy dla pracowników elektrotechnicznych. Monitor Polski w Nrze 280 z dnia 23. XII. 1919 podaje następujący komnikat Ministerstwa Pracy i Opieki Społecznej :

Za pośrednictwem Inspektoratu Pracy T. Okręgu zawarto w dniu 25 listopada br. w Warszawie umowę zbiorową między Związkiem Firm Elektrotechnicz-Niemieekie górnicze pisma notują też z zado- nych a Polskim Związkiem Zawodowym Pracowni-woleniem, pocieszające dla Niemiec objawy znacznej ków Elektrotechnicznych, na następujących warun-poprawy stosunków na kopalniach niemieckich, gdzie kach : robotnicy okazują coraz większą ochotę i gotowość

Żelazo dla Czech*. Na mocy świeżo zawartego brak, lub zły stan wagonów i lokomotyw spowodo- układu otrzymują Czesi w zamian za 1000 wagonów wany oczywiście także zastojem w warstatach repe- węgla dostarczonego co miesiąc towarzystwu górn. racyjnych, na których wydajność, zaprowadzenie hutn. Alpiny, 450 wagonów surowca żelaza, (z. s.). 8-mio godzinnego dnia pracy, wpłynęło równie ujemnie jak i liczne strajki. Oczywiście przymusowy kontyngent dostarczany państwom koalicji, również wielką rolę tu odgrywa.

Jedynym na razie środkiem zaradczym jest zdaniem znawców i przemysłowców dłuższy dzień roboczy oraz praca poza szychtami.

§ 1. Pracownikom firm elektrotechnicznych przyprą cy, tak że obecnie produkcja węgla kamiennego znany zostaje dodatek drożyźuiany do minimalnych wynosi już około 67% przeciętnej produkcji z roku płac, uchwalonych umową z dnia 11 sierpnia 1919 r., 1913, podczas gdy kopalnie francuskie znajdują się a mianowicie : w o wiele gorszym stanie.

(z. S.)    min. płaca dod. dróż. ogółem

wienie to, informują odnośne organy prasowe, należy    Uwaga 1. Podwyżki, uzyskane przez poszcze-

rozumieć w ten sposób, aby dać państwu udział gólnych pracowników po 11 sierpnia, pozostają nadal w eksploatacji bogactw podziemnych, przez przejście    Uwaga 2. O ile podwyżki, uzyskane przez po-

kopalni na rzecz" państwa, zarząd zaś kopalń spo- szczególnych pracowników po 11 sierpnia, są niższe czywałby wówczas w ręku państwowych urzędników od przyznanych powyżej dodalków drożyżnianych, i robotników. W centrach górniczych organizują de- dany pracownik winien otrzymać różnicę nrędzy delegaci górników i związku Trade-Union liczne wiece, datkiem a uzyskaną indywidualną podwyżką, na których powyższe idee popularyzowano i propa-    § 2. a) Związek Pracowników Elektrotechnicz-

gowano.    (X.)    nych, uznając w zajadzie system pracy premjowej,

Prcnozycje amerykansk e dla podniesienia wytwórczości w zagłębiu Ruhr. Ameryka prop nu je dostarczyć Niemcom, a zwłaszcza okręgom górniczym środków żywności pod warunkiem, że zostanie w kopalnictwie węglowem zaprowadzoną 8-mio godzinna zmiana, oraz że wytwórczość jednej osobnej zmiany oddaną zostanie po cenie kosztów własnych reprezentantowi Ameryki do rozporządzenia.

użyje wszelkich wpływów, aby pracownicy poszcze-gólnych firm zgodzili się przystąpić do pracy na zasadzie powyższego systemu.

(z. s.)

Dar 1500 ton górnośląskiego węgla został u-chwalonym przez okręg górniczy w Katowicach dla datki drożyźniane obowiązują wstecz od dnia 10 li-dobroczynnycb zakładów Wiednia. W najbliższych stopada 1919 r. dniach odejdą pierwsze transporty do tego miasta.

Podwyższenie prowizji w czecho-słowackich Kasach brackich Jak „Tägl. Montan Berichte“ w Nrze 291 z d. 27. XI . 1919 donoszą uchwalono w czechosłowackich kasach brackich podwyższenie prowizji wraz z hadzwyczajnemi dodatkami, dla członków kasy brackiej niezdolnych do pracy na 600 K rocznie (względnie 300 K dla kobiet), która to suma może, przy długoletniem należeniu do kasy wzrosnąć aż do 830 K, (względnie 420 K). Reszta rozporządzeń ujęte są w cały szereg paragrafów i ustaw. (z. s )

b) Odnośny punkt, jako obowiązujący obie strony, zostanie wprowadzony do umowy niniejszej po rozstrzygnięciu sprawy premji i akordów przez Sejm Ustawodawczy, oraz zastosowany w poszczególnych firmach w taki sposób, jaki zostanie przez Sejm Ustawodawczy ustalony.

§ 3. Uchwalone w § 1 niniejszej umowy do-

Sprawa.kasy chorych. Mimo iż dotychczas brak

Polski Związek handlowy w Londynie. Pod nazwą „The United Poland Corporation LTD“ powstało w Londynie Tow. Akc. z kapitałem 10.000 funtów sterlingów. Towarzystwo ma na celu ustalenie i przyczynienie się do rozwoju stosunków handlowo-eko-micznych między Anglją i Polską. Posiada ono nawiązane stosunki z najpoważniejszemi firmami w Anglji, Szkocji, Irlandji, oraz we wszystkich kołonjach bry-tańskich. Nadto ma możność rozporządzania kredytem w Bankach angielskich. W zakres działalności Towarzystwa wchodzi :

1) Dokonywanie na rynku angielskim zakupów jeszcze ustawy o ubezpieczeniu na wypadek choroby dla Polski oraz załatwianie wszelkich zieceń handlo-i sprawa ta już załatwiona w komisjach ma dostać wych, rolników i syndykatów rolniczych, sklepów się za parę tygodni pod obrady Sejmu i zostać osta- i zrzeszeń spożywczych, kooperatyw i t. p.

2)    Dokonywanie trnnzacji handlowych w Polsce rów naftowych, czvli w porównaniu z wywozem za

w drodze zakupu terenów naftowych i kopal- ten sam okres 1918 r. (763 mil. hl), o 11*3 mil. hl. nianych, zboża, drzewa i t. p.    mniej, Tłomaczy się to zmniejszeniem się zapotrze-

3)    Wyrabianie w kołach finansowych angielskich bowania ropału w państwach koalicji, z powodu

kredytu dla organów rządowych, zarządów miejskich ukończenia operącyj wojennych, (20 25 mil hl. mniej i gminnvch i t. p.    niż w 1918). Wprawdzie przywróconym został przed-

4)    Finansowanie budowy dróg żelaznych i wod- wojenny handel naftą (wzrost wynosi o 13 5 mil. hl.), nych, linii tramwajowych, koleiek fabrycznych i t. p. to jednak nie wyrównało to różnicy, tak że mimo

Nadto Związek udziela informacji handlowych podwyższenia ceny, suma wartości wywozu obniżyła i przyjmuje reprezentacje na Anglję przedsiębiorstw się mniej więcej o 13 milionów dolarów, (z. s.). polskich.

Światowa produkcja węgla. Według angielskich zestawień statystycznych produkcja węgla kilku najważniejszych państw tak się przedstawia w tonach :

Wzrost zużycia ropnłu.

Maj Czerwiec Lipiec Sierpień Wrzesień

An.wij a

Siany Zjedn.

Francja Belsrja Holandja

Wywóz zaś Stanów Zjednoczonych za ostatnie 3 lata sprawozdawcze tj. od 1 marca 1916 do 30 czerwca 1919 wynosił 95.874.868 t, z czego w samym roku 1918/19 wywieziono do Kanady 14.198 311 ton, do Kuby 1.002.839 ton, do Brazylii 733,896 t, do Aro-en-tyny 234.880 ton, do Włoch 228.531 ton, do Chile 205.117 ton. — Zaś import węgla kamiennego (przeważnie z Kanadvl wynosił w 'biegłym roku sprawozdawczym 1918/19 — 1,088.398 ton. (z. s.).

15.017 000 18,272.000    (₇ ~ \

40,370.000 53,238.000    V

W Stanach Zjednoczonych stale się zwiększa konsumcja ropału z powodu braku węgla, toteż rząd zamierza wkrótce ująć produkcję i rozdział ropału we własny zarząd, jak również uregulować ceny.

1,659.000    858.000

Zakaz wywozu asfaltu.

1,659.000

439 000

Ze Szwecji tak naturalnego jak i sztucznego

zniesiono.

Produkcja ropy w Baku.

Według ostatnich zestawień produkcia ropy w Baku stale wzrasta, we wrześniu wydobyto około 20,613.000 pudów (= 127.598 ton), (z. s.).

Nowy, w» Iki rurociąg.

Rurociąg o długości ,350-400 mil ang. f53t-610km) ma zamiar wybudować Anglo-Perskie Towarzystwo Naftowe w Mezopotamii, kosztem 48 i pół miljona dola-- rów, aby ułatwić swym produktom dostęp do morza śródziemnego, czem spodziewaią sie przedewszvst-kiem osiągnąć duże oszczędności na kosztach frachtu i transportu. Kierunek tego naftociągu nie jest całkiem ustalony, w każdym razie doprowadzonym ma być do portu Haifa, (z. s ).

Osobny urząd naftowy we Francji.

We Franeii uchwalono utworzyć snecjalnv urząd

Przedsiębiorstwo górniczo - naftowe Bracia Łaszcz

spô’ka z ograniczoną poręką, powstała we Lwowie w listopadzie 1919 r. Zakres działania przedsiębiorstwa obejmuje wszystkie sprawy górnicze i naftowe, a w szczególności: nabywanie terenów i kopalń na własny, oraz cudzy rachunek; tworzenie towarzystw naftowych i górniczych; zakupno i sprzedaż udziałów brutto i netto na poszczegôlnvch kopalniach ; obejmowanie zarządu kopalń i przedsiębiorstw gór- naftowy podległy ministerstwu finansów, mający na niczo-naftowych ; prowadzenie akordowvch robót celu ujęcie w swoje ręce całej produkcji ropy i jej wiertniczych; wydawanie orzeczeń geologicznych, przetworów oraz uregulowanie obrotu i handlu niemi, technicznych i handlowych w sprawach tyczących przemysłu naftowego; współudział we wszelkich związanych z przemysłem naftowym, górniczym i t p.

Zarząd przedsiębiorstwa spoczywa w rękach przemysłowców naftowych : inżyniera górniczego Tomasza Łaszcza, inżyniera Tadeusza Łaszcza i Dra Jeżego Łaszcza, których długoletnia praca w przemyśle naftowym, sięgająca samych początków powstania tegoż przemysłu w Polsce, wyrobione doświadczenie i fachowość, dają gwarancję umieiętnego, oraz rzetelnego prowadzenia wszelkich odnośnych spraw.

Zastój w amerykańskim przemyśle naftowym.

Świeża zwyżka cen pensylwańskiej ropy nie zaspokoiła nadzieji producentów, spodziewających się przy ciągle rosnących kosztach wydobywania lepszej konjuktury, zwłaszcza dla Ippszvch, bardziej poszukiwanych gatunków ropy. Produkcja stale maleje, a w ostatnich czasach nie odkryto w Pensylwanii, żadnych nowych specjalnie oMityeh pól naftowych. Ponieważ wszelkie usiłowania wzmożenia produkcji zawiodły, ceny mają znowu tendencję zwyżkową.

(z. s.).

Ceny frachtów ropy z Ameryki do Europy.    Dostawy ropału dla Wiednia.

Według doniesień norwegskich wynosi stawka    W niektórych sferach wiedeńskich wywołał po-

przewozowa za tonnę oleju ziemnego 80 koron nor- dobno zdziwienie fakt. \j. zamówienia na wielkie do-wegskich. Przy używaniu baryłek wynosi fracht 35 K stawy ropału dla opalania kotłów w mieiskiej elektro-norw. za baryłkę, co jednak wypada znacznie drożej, wni, zostały przeprowadzone przez gminę m Wiednia gdyż rachuje się 4 baryłki na tonnę. Cysternowych nie wprost z organizacją wywozową wielkich pol-parowców zaś całkiem obecnie otrzymać nie można, skich rafinerii, lub z pierwszorzędnemi fabrykami Zakaz wywozu ropału z Anglji.

W parlamencie angielskim przedstawiono pro- pośrednikami. W wiedeńskiej radzie miejskiej ma jekt ustawy wzbraniającej na przeciąg trzech lat wy- być wniesioną, iak donoszą Tag. Ber. ü. Petr. odpo-wozu rozmaitych artykułów celem poprawienia sto- wiednia interpelacja w tym celu, aby w przyszłości sunków handiowych, między innemi ropału i benzyny podobne umowy zawierane bvły przez gminę wprost motorowej, (z. s.j.    z przedstawicielami rządu polskiego, (z. s.).

stojącemi poza tą organizacją, lecz z handlarzami

Przestrogi szwajcarskie.

Szwajcarskie dzienniki przestrzegają swoje fi-ziono z Ameryki 65 milionów hektolitrów przetwo- nansowe sfery pod zbyt nieopatrznem nabywaniem

Zmiany w wywozie ropy z Ameryki.

W pierwszych trzech kwartałach 1919 wywie-

■SM

-ai

O dziwnem „désintéressement“ odnośnych polskich czynników rządowych w sprawcach takiej wagi europejskiej, jeśli już nie światowej, wspominał już w Czasopiśmie nafto wem w dniu 1 stycznia Dr. J. Belg ja najmniej potrzebuje ropału, gdyż bę- Nowak w artykule „O potrzebie idei“. Nie posiadamy dąc zasobną w węgiel osiągnęła już 8ö°/₀ swej przed- żadnych danych, na podstawie których, możnaby

wywody Dra Nowaka złagodzić, (z. s.).

kopalń naftowych zwłaszcza w Galicji, opierając się na tem, iż dużo korzystniej nabywać terena, niż gotowe szyby, mogące nieraz być już na wyczerpaniu. Dla nas jest to prawdziwa przysługa, gdyż właśnie chodzi nam o unarodowienie naszego przemysłu naftowego i o niedopuszczanie kapitału obcego do zdobywania wpływowego znaczenia w naszem życiu ekonomicznem. (z. s.).

Nowe źródła nafty.

Nowe źródła nafty.

W ostatnich czasach panuje w Brazylji gorączkowy ruch poszukiwawczy za naftą, z powodu odkrycia nowych terenów naftonośnych obejmujących około 25 tys. kilometrów. Dozwolono już na przywóz narzędzi góniczych a holenderskie, angielskie i francuskie firmy ubiegają się o opcje na wiercenia. Co do wydajności spodziewają się, że Brazylja zupełnie dorówna produkcji Meksyku tembardziej, że i dostęp jest ułatwiony i produkcja nie przedstawia wielkich trudności. Oczywiście wszystko to są na razie tylko oczekiwania.

Również w⁷ Alzacji natrafiono w ostatnich czasach na nowe wybuchowe źródła nafty, dające dziennie 30 ton.

W Marokku miano uzyskać w odwierconem nie dawno szybie naftowym ok. 3 tony ropy dziennie. Przewidują w najbliższej przyszłości na tych nowo odkrytych terenach dalszy ruch w kierunku nowych wierceń, (z. s.).

Z międzynarodowej konferencji Imidlowfj.

Na międzynarodowej konferencji handlowej w Atlantic City oświadczyli przedstawiciele przemysłu naftowego Stanów Zjednoczonych gotowość finansowego poparcia organizacji jakiejkolwiek międzynarodowej mającej na celu wywóz produktów naftowych do Europy, przyczem rozpatrywano kolejno zapotrzebowanie rozmaitych państw.

wojennej produkcji.

Natomiast Francja, której już nawet przed wojną własna produkcja nie wystarczała, obecnie wobec zniszczonych przez Niemców północnych okręgów węglowych, nawet mimo przyłączenia zagłębia Saary, będzie stale znacznym i to coraz większym odbiorcą ropału. O ile uda się uzyskać odpowiednie zbiorniki (tak we flocie handlowej, jak i na lądzie), jak również zastosować różne działy przemysłu do opalania ropą, to w roku 1920 mogłaby sama Francja zużylkowywać miesięcznie około 100.000 ton, któreby w całości mogły być dostarczone przez Stany Zjednoczone, o ile by tylk, one mogły rozporządzać dostateczną ilością cysternowych parowców.

W dyskusji zauważono, że prawdopodobnie we Francji rok rocznie konsumeja benzyny będzie wzrastała, lecz że trzeba będzie przedsięwziąść pewne zarządzenia dla rozpowszechnienia benzyny amerykańskiej, nieco cięższej niż przeważnie dotychczas używana przez francuskie motory.

W najgorszem położeniu znajdują się Włochy nie posiadające zgoła żadnych kopalń węgłowych. Cały szereg lokomotyw⁷ już ma paleniska przerobione na ropał, a nowe obstalunki kolejowe żądają wszędzie urządzeń na opalanie ropą. Włoscy reprezentanci oświadczyli, że przy odpowiednim tonażu, rezerwuarach oraz urządzeniach rozdzielczych mogłyby Włochy konsumować rocznie aż do 4 miliardów ton ropału. W dalszym ciągu żądali oni, by amerykański kapitał do spółki z kapitałem włoskim prócz koniecznych urządzeń dla magazynowania i rozdziału ropału przystąpił do założenia kilku rafinerji w różnych punktach Włoch.

Table de

matières*

Production des salines polonaises. Nécrologie.

Revue montane Nro. 1-er.

L’action préparatoire au fondement de l’Académie montanis-tique à Cracovie.

De la fabrication du carnalithe, au point de vue scientifique. De l’emploi de l’air liquide pour des explosions dans les mines de Silésie.

Des conséquences économiques de la guerre.

L’union des ingénieurs des mines et fonderies.

Les affaires de l’Academie montanistique.

Compte - rendus et communiqués.

Marché des produits des mines et des fonderies.

Tables statistiques des mines de charbon à Dąbrowa Górnicza. „    „    „    » du bassin de Cracovie.

Revue de Pétrole Nro. 2-d.

Société des industriels polonais en pétrole.

Production du pétrole en Pologne. Statistique générale.

Tables statistiques rédigées d’après les communications du Bureau de mines.

Achats et ventes plus considérables dans l’industrie de pétrole. Marché du pétrole et de se^ fabricats.

Revue de la bourse.

Bibliographie et revue de publications périodiques.

Chronique.

*1

mmmmm

O»

v*

WYDAWNICWT GÓRNICZYCH

posiada na składzie głównym w Krakowie, ul. Jagiellońska 5

Telefon 2431

TOWARZYSTWO

POLSKICH

TEWUGE

WYDAWNICTWA:

Koron

H Górnictwo, H. Kondratowicz T. I........................

t    T II

H    w    »    ¹ • 11# ••••••••••••• v •    ........

j Borysław, Studium geologiczne, Dr. J. Grzybowski z 7 mapami . . . .......

ä Monografia Krakowskiego zagłębia węglowego, część I., II. i IV. z mapami . .

Stosunki ekonomiczne zagłębia Krak., prof. J. Michalski ............

ej Droga wodna Dunaj-Odra Wisła-Dniestr, Dr. Józef Rosłoński ...........

1 Uwagi gospodarcze, przemysł górniczy i fabryczny w zagłębiu Krak., Dr. Artur Benis h Taryfy kolejowe, Bronisław Chodkiewicz x Handel węglem kamiennym, Tadeusz Filippi

H Pieśni górnicze, Zdz. Kamiński i P. Mooss, opraw. ...............

v „    ,,    ,,    ,,    ,, brosz. ^    «

Sprawdzanie pokładów węgłowych w otworach świdrowych, F. Jastrzębski . . .

/ Pamiętnik I. Zjazdu górn. i hutn. poi. w r. 1906 (wyczerpany) .........

|    „ II. Zjazdu górn. i hutn. poi. w r. 1910................

y Memoryał w sprawę założenia Akademii górniczej w Krakowie .........

I Kalendarz górniczy „Szczęść Boże“ na r. 1910/11/12/13/14............

Woda w przyrodzie i górnictwie .......................

Podsadzka płynna ........... ..................

Przyszłość polskiego górnictwa, prof. Uniw. jag. Dr. Wł. Szajnocha.........

Badania geologiczne terenów naftowych na wyspie Sumatrze (z ilustr.), Dr. K. Tołwiński Uboczne opory ruchu w wyciągach kopalnianych (z ilustr ), prof. górn. Karol Miłkowski Początki opieki socyalnej robotników przy górnictwie solnem w Polsce, inż. Erw. Windakiewicz

Płace robotników według systemów amerykańskich, Artur Benni.........

^ Budowa geologiczna utworów węglowych w zagłębiu Dąbrowskiem, St. Czarnocki ^/Wypadki nieszczęśliwe w kopalniach węgla kamiennego w zagłębiu Dąbrowskiem

w r. 1904, 190Ó i 1906, Wł. Choroszewski i J. Hoiman ..........

/Wapień musziowy w zagłębiu Dąbrowskiem, Karol Bogdanowicz........ .

^Przemysł węglowy w Królestwie Dolskiem, K. Srokowski i J. Hofman.....

Geologiczny opis Dolski, Jerzy Bogumił Fusch .................

Pokłady węglowe wzdłuż przyszłego kanału Dunaj-Odra-Wisła, Dr. W. Petraschek .

W królestwie nocy zbiór nowel z życia górników, Kazet .............

Pamiątka 1. Zjazdu górników z 66 ilustracyami .................

Galicyjski przemysł naftowy, (z wykresami) wydanie na kredowym papierze Dr. Leon Rymar

W zapadłym szybie, Ludwik Stasiak . .................. . • •

Niemiecko-polski słownik górniczy, inż. górn, Feliks Piestrak ...........

Przemysł produkcyi ropy wobec projektowanej noweli naftowej .........

Znaczenie solanki dla wytwórczości soli, inż. Erwin Windakiewicz ... *    ....

O złożach węgla brunatnego w Galicy! i Polsce, inż. Edward Windakiewicz

Nasz przemysł naftowy w rozrachunku z Austrją, Dr. Alfred Koh'1........

Przyczynek do Geologji Ks. Cieszyńskiego, Karol Buzek.............

Zagadnienia przemysłu naftowego w Polsce, Dr. K. Tołwiński ..........

Przemysł żelazny w Królestwie Dolskiem, Julian Hofman ............

Myśli do ustawy górniczej, inż. Roman Brzeski ......... i.......

33-

5280 60 —

80 —

5*50

5*—

4-—

2-—

'p J J J J J S S S »p sp «o § S l I l I i i i | i i | i i s r o« i s i

Do powyższych cen dolicza się 10% dodatek drożyźniany.

TEWUGE dostarcza wszelkich dzieł zawodowych i technicznych z literatury polskiej, francuskiej, angielskiej, niemieckiej i i.

1020