Głównym obiektem omawianym w niniejszym artykule są murowane podziemia wbudowane w skarpę poniżej kościoła św. Katarzyny na warszawskim Służewie. Katakumby te zostały objęte ochroną konserwatorską, były też już kilkukrotnie opisywane w literaturze przedmiotu, ale jeszcze do niedawna nie dokonano ich pełnej inwentaryzacji. Do tej pory nie został też wskazany czas powstania budowli. Projekt konserwatorski przeprowadzony w latach 2021–2024, obejmujący także badania archeologiczne, dostarczył nowych danych, dzięki którym możliwe stało się uściślenie niektórych kwestii związanych zarówno z chronologią, jak i funkcją tych podziemi. Niewykluczone, że ich budowa została przeprowadzona jeszcze pod koniec XVII w. i należy ją wiązać z działaniami króla Jana III Sobieskiego, który w tym czasie wznosił swój pałac w pobliskim Wilanowie, a także rozwijał infrastrukturę całego klucza wilanowskiego.
The main structure discussed in this article is the masonry vaults built into the escarpment below St. Catherine’s Church in Warsaw’s Służew district. These catacombs have been placed under statutory conservation, and have also been described several times in the literature, but until recently, they had not been fully surveyed. To date, their construction period has not been established. A conservation project carried out in 2021–2024, which also included archaeological surveys, provided new data that clarified some issues regarding the chronology and use of this underground space. It is possible that their construction was carried out as late as the end of the seventeenth century and should be linked to the activities of King John III Sobieski, who at that time was erecting his palace in nearby Wilanów and developing the infrastructure of the entire Wilanów fee tail.
