HBIM, fotogrametria, Górne Łużyce, Śląsk, kościoły drewniane, zarządzanie projektami, zarządzanie jakością, ISO 19650, konserwacja zapobiegawcza
HBIM, photogrammetry, Upper Lusatia, Silesia, wooden churches, project management, quality management, ISO 19650, preventive conservation
Artykuł przedstawia metodykę kompleksowego dokumentowania i zarządzania dziedzictwem sakralnym na przykładzie obiektów ze Śląska i Górnych Łużyc, opartą na integracji zaawansowanych technik pomiarowych, modelowania informacji o obiekcie oraz standaryzacji procesów projektowych. Opracowane podejście łączy metody wielosensorowego pozyskiwania danych, takie jak naziemny skaning laserowy oraz fotogrametria bliskiego zasięgu, z semantycznym modelowaniem w środowisku Heritage Building Information Modelling (HBIM) oraz zarządzaniem projektem i jakością zgodnie ze standardami ISO 19650. W dalszej części omówiono sposób organizacji procesu pozyskiwania i przetwarzania danych, zapewniający spójność materiałów wejściowych wykorzystywanych do modelowania i analiz. Chmury punktów i ortofotoplany wspierają mapowanie stanu zachowania, analizę ryzyka oraz planowanie konserwacji zapobiegawczej. Warstwa zarządzania informacją obejmuje definiowanie zakresu prac, harmonogramowanie, kontrolę ryzyka i zmian oraz określenie parametrów kontroli jakości dotyczących m.in. pokrycia, gęstości danych, wartości błędu RMS rejestracji skanów oraz kompletności metadanych we wspólnym środowisku danych. Wyniki pokazują, że dokładność techniczna zależy przede wszystkim od dobrej organizacji prac i jasno zdefiniowanych procedur kontroli jakości, a wielojęzyczne metadane zwiększają dostępność. Artykuł kończy się propozycją Modelu Cyfrowego Zarządzania Projektem dla Dziedzictwa, integrującego procesy pozyskiwania danych, modelowania, zarządzania informacją oraz partycypacji interesariuszy. Przedstawiona metodyka może być stosowana w różnych miejscach i skalach – od dokumentacji po działania konserwatorskie.
This article presents a methodology for the comprehensive documentation and management of religious heritage using cases from Silesia and Upper Lusatia. The proposed approach is based on the integration of advanced surveying techniques, heritage information modelling, and the standardization of project processes. It combines multi-sensor data acquisition methods, including terrestrial laser scanning and close-range photogrammetry, with semantic modelling in a Heritage Building Information Modelling (HBIM) environment, as well as project and quality management procedures aligned with ISO 19650 standards. The study further discusses the organization of data acquisition and processing workflows designed to ensure the consistency of input materials used for modelling and analytical purposes. Point clouds and orthophotos support condition assessment, risk analysis, and preventive
conservation planning. The information management layer includes the definition of project scope, scheduling, risk and change control, and the establishment of quality control parameters related to data coverage, data density, scan registration RMS error, and metadata completeness within a Common Data Environment (CDE). The results demonstrate that technical accuracy depends primarily on effective project organization and clearly defined quality control procedures, while multilingual metadata significantly improve accessibility and long-term usability. The article concludes with a proposal for a Digital Heritage Project Management Model that integrates data acquisition, information modelling, information management, and stakeholder participation. The methodology may be applied across a variety of heritage contexts and scales, ranging from documentation activities to conservation interventions.
