Dom w "mieście-osiedlu"

Sikora, Anna
Article
2019
Myśląc o strukturze funkcjonalno-przestrzennej małych miast z reguły mamy przed oczami niewielkie w skali miasteczko z historycznie ukształtowanym rynkiem, otoczonym kamieniczkami oraz drobnoziarnistą tkanką peryferii. Istnieją również małe miasta, wyrosłe z XX wiecznych robotniczych osiedli przyfabrycznych, które z czasem przekształciły się w monofunkcyjny ośrodek miejski, gdzie zespół zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej pełni funkcję śródmieścia co buduje specyficzną tożsamość miejsca. W artykule przedstawiono przykłady budowy i przekształceń struktury miejskiej wybranych jednostek osadniczych. Pojęcie „domu” zidentyfikowano dwojako: jako budynek (potocznie nazywany blokiem) ze specyficznymi interakcjami społecznymi i sposobem użytkowania oraz jako małe miasto (tytułowe miasto-osiedle), które pełni funkcje zarówno jednostki sąsiedzkiej jak i organizmu miejskiego. Analizując przekształcenia morfologiczne, autorka podejmuje próbę wskazania cech i czynników mających wpływ na procesy zmieniające anonimowe, schematyczne układy urbanistyczne osiedli przyzakładowych w wielofunkcyjny „dom”, zaprojektowany w sposób dający szanse na poziom komfortu zamieszkania właściwy tradycyjnym modelom miasta o historycznej proweniencji.

Architecture development of temples and chapels of Christian theological-humanitarian educational institutions in Ukraine

Proskuryakov, Viktor, Stotsko, Rostyslav
Article
2019
The article highlights the sacred component of architecture of theological-humanitarian Christian educational institutions. It researches the architectural and space-planning decisions of temples and chapels of theological-humanitarian educational institutions. The objective of the research is to determine the major principles of architecture development common for the sacred core of theological-humanitarian educational institutions. The research has been conducted by means of analyzing the historical experience of designing and constructing temples and chapels of theological educational institutions in Ukraine, carrying out field observations, systematizing the results of previous scientific researches, as well as analyzing the design decisions and the implemented projects. The methods of typological analysis, experimental design, and questionnaire-based survey have been applied in the course of the research. The results of the conducted research helped to outline the major principles of architecture development common for the sacred core of theological-humanitarian educational institutions, determine the major factors influencing the architecture of temples and chapels of similar institutions, and offer the suggestions for designing temples and chapels of theological-humanitarian educational institutions in Ukraine.

Ferdynand Kasler's architecture of harmonious modernism

Cherkes, Bohdan
Article
2019
The subject of the article is the study of works, created by architect Ferdynand Kasler in the interwar period in the city of Lviv/Lwów/Lemberg, Galicia. It depicts the urban and residential development of the city and the role of modern architecture. Using examples of the works built by Kasler and other architects, the author demonstrates, that Ferdynand Kasler was the founder of the direction of “harmonious modernism” in the mainstream style of architecture of modernism. Unfortunately, he was murdered during the holocaust and forgotten as a very important architect of his time.

Santoryn a sprawa architektury nowoczesnej

Twardowski, Mariusz
Article
2019
Santoryn to zaskakujące miejsce. Turyści zauroczeni wyspą chcą spędzać tu wakacje. A tymczasem niewiele osób spodziewa się znaleźć tu przykłady architektury nowoczesnej. W przeciwieństwie do wielu wspaniałych metropolii świata, historia wyspy nie jest oparta na wojnach i rozwoju ekonomicznym lub decyzjach politycznych a dzieleniu istnienia z erupcjami wulkanicznymi i trzęsieniami ziemi. W tak niebezpiecznym geoklimacie powstały niezwykłe budowle, które dzięki wpływowi warunków naturalnych, biedy, stały się niezwykle nowoczesne i ponadczasowe. Autor rozważa elementy architektury zabudowań wyspy, które prowadzą do wyżej wymienionych wniosków. Tu nie znajdzie się architektura modernistyczna ale architektura prosta, racjonalna, nowoczesna i ponadczasowa.

Możliwości rozwoju terenów rekreacyjnych na obszarze Ruczaju w Krakowie

Kusińska, Elżbieta, Murzyn-Kupisz, Monika
Article
2019
Artykuł skupia się na wyzwaniach dynamicznego rozwoju dzielnicy Ruczaj jako dzielnicy mieszkaniowej Krakowa na przełomie XX i XXI w. związanych z niewystarczającą ilością zielonych terenów rekreacyjnych przeznaczonych dla mieszkańców. Przedstawiono analizę możliwości rozwoju przestrzennego terenów zielonych i rekreacyjnych jako niezbędnych elementów zrównoważonego środowiska mieszkaniowego.

Metoda konstytucyjnej regulacji w przedmiocie ochrony dziedzictwa narodowego i dóbr kultury – zarys rozważań

Niżnik-Mucha, Agata
Article
2019
Polski ustrojodawca w Konstytucji RP z 1997 r. uznaje dziedzictwo narodowe i dobra kultury za wartości konstytucyjnie chronione. Artykuł zasadniczo koncentruje się na analizie metody konstytucyjnej regulacji w przedmiocie ochrony tych wartości i na jej konsekwencjach. Dla osiągnięcia tego celu istotne znaczenie ma przede wszystkim określenie znaczenia normatywnego i treści normatywnej przepisów konstytucyjnych poddających pod ochronę dziedzictwo narodowe i dobra kultury. W tym kontekście autorka analizuje pojęcie zasad polityki państwa i ich normatywną konstrukcję w postaci norm programowych. Równie ważnym zagadnieniem podjętym w artykule jest ustalenie samej treści konstytucyjnych pojęć dziedzictwa narodowego i dóbr kultury.

Współczesna architektura teatrów plenerowych w historycznym otoczeniu

Trojanowska, Monika
Article
2019
Stworzenie miejsca scenicznego w otwartym krajobrazie wymaga odpowiedniej oprawy. Współczesne teatry plenerowe powstają w różnych konwencjach artystycznych. Zaplanowano dla nich rolę architektury wtopionej w krajobraz, stanowiącej tło dla spektaklu albo wręcz przeciwnie, są to mocne, wyraziste formy architektury tworzącej spektakl sam w sobie. Teatry plenerowe powstają w historycznym otoczeniu tworząc swoistą przestrzeń dialogu nowych form z istniejącym otoczeniem. Artykuł przedstawia architektoniczne aspekty projektowania zróżnicowanych form teatru plenerowego – posiadającego scenę z widownią, wyniesionej sceny plenerowej otoczonej przez otwartą przestrzeń, która tymczasowo na czas przedstawienia może stać się widownią, wyniesionej widowni – amfiteatru lub trybuny obok przestrzeni, na której może być montowana tymczasowa scena, oraz otwartej przestrzeni, gdzie może być montowana tymczasowa scena i widownia.

Problemy rozwoju „żywego skansenu” na przykładzie wsi Osturnia

Drożdż-Szczybura, Małgorzata, Korzeniowska, Agata
Article
2019
Niniejszy artykuł prezentuje problematykę rozwoju obszaru wsi posiadającej dziedzictwo kulturowe objęte ochroną w formie Rezerwatu Ludowej Architektury, na przykładzie słowackiej wsi Osturnia. Analiza aktualnego stanu badanego obszaru została przeprowadzona pod kątem relacji zapisów obowiązującego, lokalnego planu zagospodarowania wobec regulacji, wynikających z ochrony konserwatorskiej. Swoje wnioski, obejmujące możliwe scenariusze rozwoju, autorki oparły na analizach sytuacji podobnych wsi słowackich, wspierając je tezami naukowymi z zakresu problematyki przemian obszarów wiejskich.

Modern approaches to the revitalization of historical ex-industrial architecture

Leshchenko, Nellya, Tovbych, Valerii
Article
2019
The article shows various approaches to the revitalization of historical ex-industrial buildings and territories. Depending on the degree of historic value and preservation of buildings and the urban environment as a whole, various techniques of their revitalization are applied. Revitalization of abandoned degrading historical ex-industrial buildings and territories is recommended through their functional vitalization and renewal, with the preservation of the existing historical urban context, the spirit of place and memory of the past. The strategy of creating an inclusive public space under the revitalization of architectural monuments is proposed. Recommendations are given for updating the spaces, allowing each person, regardless of one’s cognitive and physical abilities, to easily perceive and compfehend them, participate in the social activities as assumed the spaces and thus easily socialize. Various approaches are illustrated with the examples of the proposed design projects on revitalizing of the first floor spaces in Mystetskyi Arsenal in Kyiv – the architectural monument, and the ex-industrial area in Radishcheva street in Kyiv, located in the development control zone, with historically valuable as well as lowvalue buildings. The conclusion is made, in what cases revitalization can be applied to historic buildings as well as urban environment. It is shown, what it provides. Recommendations are given of how to use the revitalization in conjunction with other restoration and reconstructive methods during the complex transformation of the historical city centres development.

The issues of preservation and revitalization of residential, public and industrial buildings from the second half of the 19ᵗʰ and early 20ᵗʰ centuries in Kyiv and Krakow

Kulikov, Petro, Dyomin, Mykola, Chernyshev, Denys, Kuśnierz-Krupa, Dominika, Krupa, Michał
Article
2019
The article concerns the characteristic features of the formation of historical buildings during the period of dominance of historicism and secession in architecture, as well as their contemporary adaptations to new functions and the condition of preservation in the aspect of conservation. As recent experience from the cities in Poland (Krakow) and Ukraine (Kiev) show, basic problems with the protection of the historical resources result from the lack of social education in the field of cultural heritage protection, non-compliance with applicable regulations and insufficient consideration of protection tasks in current planning policy. It should also be noted that in many cases, historical buildings and complexes (of administrative, cultural, residential or industrial function), shaped at the end of the 19ᵗʰ and the beginning of the 20ᵗʰ century, no longer meet modern standards. This often leads to social conflicts, threatens their existence and value, which can be lost through unprofessional modernization, reconstruction or adaptation works.